Chương 776: Một triều thiên tử một triều thần

"Đặt hoa lan với hoa nguyệt quý lên bậu cửa sổ, dọn bồn cảnh bảo thạch đi, vạn tuế gia không thích xem mấy thứ đó!" "Cửa sổ mở hé một cánh cho thoáng khí, nhưng tuyệt đối không được để gió thổi trúng vạn tuế gia." "Trong điện chớ để chậu than, vạn tuế gia không thích ngửi mùi ấy!" "Còn cả đàn hương nữa, cũng đừng đốt!" "Nhớ kỹ, lót một lớp thảm lông dày dưới ngự án cho vạn tuế gia, ngài đôi khi thích đi chân trần!" Trong thiên điện của điện Phụng Thiên, Vương Bát Sỉ khẽ dặn dò mấy cung nhân. Dù những điều này đám người hầu hạ Chu Doãn Thông sớm đã nắm rõ như lòng bàn tay, hắn vẫn dặn đi dặn lại không biết mệt, đặc biệt nhấn mạnh phải chú tâm. Nơi đây nguyên là chốn làm việc của Thái Thượng Hoàng. Lão gia tử ở đây ngót nghét ba mươi năm, mọi thứ trong điện đều mang đậm dấu ấn của người. Dẫu đồ cũ đã dọn đi, đồ mới đã bày lên, vẫn còn vương vấn bóng hình xưa cũ. Chu Doãn Thông ngồi sau ngự án, ngòi bút không ngừng lướt trên mặt giấy. Ngọn bút chu sa liên tục viết xuống từng cái tên. Tân quân đăng cơ, ắt phải có khí tượng mới, nhân sự tự nhiên cũng phải điều chỉnh đôi phần. Dẫu từ hai năm trước lão gia tử đã ít khi xử lý chính sự, đại sự trong triều đều giao hết cho hắn, nhưng về mặt nhân sự, Chu Doãn Thông chưa từng tự tiện lộng quyền. Hễ dính dáng đến việc điều động quan lại từ chức Thị lang trở lên, hắn đều phải bàn bạc với lão gia tử. Lại bộ Thượng thư là lão thần Lăng Hán, song tuổi tác ông còn lớn hơn cả lão gia tử. Dẫu tính khí vẫn cương trực như xưa, nhưng tinh lực rốt cuộc không bằng trước, cần phải tính đến chuyện người kế nhiệm. Hữu Thị lang Lại bộ Đỗ Trạch là Tiến sĩ khoa Giáp Tý niên hiệu Hồng Vũ, làm người cần mẫn, xưa nay thanh liêm, dám gánh vác trách nhiệm. Quan trọng hơn cả là người này ít lời, thuộc mẫu người thích làm việc chứ không chuộng khua môi múa mép. Thế là, ngòi bút chu sa của Chu Doãn Thông hạ xuống dưới Lại bộ, viết tên Đỗ Trạch. Hộ bộ Thượng thư Phó Hữu Văn có thể coi là người cũ bên cạnh Chu Doãn Thông. Từ khi hắn làm Hoàng thái tôn, đã luôn giao thiệp cùng vị đại quản gia này của Đại Minh. Tài năng người này phi phàm, nhưng ngồi ở vị trí đó quá lâu rồi. Vì vậy, Chu Doãn Thông viết một cái tên mới xuống dưới tên Phó Hữu Văn. Úc Tân, người này đỗ Tiến sĩ khoa Mậu Thìn niên hiệu Hồng Vũ, tên của ông là do chính miệng lão gia tử khâm định. Trong lòng lão gia tử, kẻ đọc sách chia làm hai loại: một loại có tài năng có thể giao phó trọng trách, loại kia là đám hủ nho đáng ghét. Úc Tân hiển nhiên thuộc loại thứ nhất, người này cũng thuộc hạng trầm mặc ít lời, nhưng làm việc lại hết sức cẩn trọng nghiêm túc. Viết tới đây, Chu Doãn Thông không khỏi bội phục thuật dùng người của lão gia tử. Đối với người có tài thì không câu nệ khuôn phép mà dốc lòng cất nhắc, đối với kẻ tầm thường vô vi thì tuyệt đối chẳng nhân nhượng, khiến cho trong triều có lão thần, có người đương độ sung sức, có thế hệ mới, lại có cả một lớp quan viên dự bị đông đảo, bảo đảm cho triều đình dẫu có biến động thế nào cũng không ảnh hưởng đến đại sự quốc gia. "Haizz, chỗ cần học hỏi lão gia tử còn nhiều lắm!" Khóe miệng Chu Doãn Thông thoáng nét cười khổ. Ý nghĩ ấy vừa lướt qua, hắn ngẩng đầu nhìn về phía đối diện, nơi treo đôi câu đối do chính tay lão gia tử đề. Đôi câu đối ấy đối diện ngay vị trí long ngai, Chu Doãn Thông chỉ cần ngẩng đầu là nhìn thấy rõ ràng. Đồ đạc nguyên bản trong điện đều đã dọn đi, duy chỉ giữ lại đôi câu đối này. Vế trên viết: "Dụng nhân tài bất câu nhất cách." Vế dưới viết: "Đối tham quan trừ ác vụ tận!" "Hì hì!" Chu Doãn Thông cười khẽ, lại cúi đầu xuống mặt bàn. Ngoài Lại bộ, Hộ bộ, còn có Binh, Lễ, Công, cùng Tả Hữu Đô ngự sử của Đô Sát viện, Đại Lý tự, Hàn Lâm viện cùng các nha môn khác. Mỗi khi viết xong một cái tên, Chu Doãn Thông đều dùng bút chu sa đánh một dấu móc nhỏ bên cạnh. Việc thăng giáng của quan viên đều có một kỳ khảo sát, dấu móc đỏ này biểu thị việc tạm thời khảo sát chứ chưa thực sự định đoạt. Một lát sau, tay Chu Doãn Thông khựng lại, vẻ mặt có chút giằng xé. Lưu Tam Ngô, Phương Hiếu Nhụ, Hoàng Tử Trừng, Tề Thái cùng một loạt học sĩ Hàn Lâm viện, nên đối đãi với những người này thế nào đây? Đám thanh lưu này, thuở ban đầu dạy Chu Doãn Thông đọc sách ở điện Văn Hoa đã tận tâm tận lực. Thậm chí có thể nói, đối với ngôi vị Hoàng thái tôn của hắn, ngay từ đầu họ đã phát huy tác dụng thúc đẩy không thể đong đếm. Mà theo thời gian tiếp xúc ngày một lâu, Chu Doãn Thông cũng hiểu rõ, thanh lưu Đại Minh hiện giờ không phải hạng miệng lưỡi ngoài mặt trung nghĩa vô song, bên trong thấy lợi là theo như thời vãn Minh sau này. Những người này có tài học, có nhãn giới, dẫu làm chính trị chưa chắc đã ra sao, nhưng lại có thể nhìn thấu một vài tệ đoan tồn tại. Hơn nữa, đối với nhân phẩm của họ, Chu Doãn Thông trong lòng thực sự cũng rất khâm phục. Ít nhất, mấy người này trong lịch sử đều là những bậc trung thần hiếu tử lẫy lừng danh tiếng. Phò tá đế vương không dùng lời xu nịnh để tiến thân, khuyên răn bóng gió để nhắc nhở nhiều điều. Đứng giữa triều đường làm vây cánh cho đế vương, cầm bút xuân thu viết nên chính khí hạo nhiên. "Trung thư xá nhân Lưu Tam Ngô, thăng Tả Thị lang Lễ bộ, ban Tự Thiện đại phu!" Đừng thấy những năm qua Lưu Tam Ngô luôn sắm vai trò như thư ký của lão gia tử, kỳ thực quan chức thực tế chỉ có ngũ phẩm, lại còn ở chốn thanh quý như Hàn Lâm viện. Nay cất nhắc ông lên chức Thị lang tam phẩm, lại ban cho một tản huân chức văn quan chính nhị phẩm, hàm ý trong đó để tự ông suy ngẫm lấy. Phương Hiếu Nhụ... Ngón tay Chu Doãn Thông gõ nhẹ lên mặt bàn, sắc mặt càng thêm vẻ đắn đo. Phẩm hạnh đạo đức của vị tiên sinh này không chê vào đâu được, nhưng hắn thực sự không yên tâm giao cho vị này ra ngoài cai quản địa phương hay nắm giữ các bộ môn trọng yếu. "Thưởng Gia Nghị đại phu, thăng Khâm Thiên viện Viện chính." Gia Nghị đại phu là huân chức văn quan chính tam phẩm, Khâm Thiên viện không trực thuộc bất kỳ bộ môn nào, chỉ chịu trách nhiệm riêng với hoàng đế. Đừng tưởng Khâm Thiên viện chỉ là nơi dự báo thời tiết, vào thời đại này, bất kỳ biến động nào của thiên tượng trong lòng dân chúng đều là lời cảnh báo của ông trời gửi xuống nhân gian. Còn về các học sĩ Hàn Lâm viện khác... Chợt, Chu Doãn Thông nảy ra một ý tưởng. Công việc thường ngày của những người này, ngoài việc phụ trách khởi thảo văn thư cho hoàng đế, ghi chép lời nói việc làm, hiệu đính tấu chương quân quốc đại sự, chính là biên soạn sách vở, tu chỉnh sử sách. Vậy thì có thể chăng, để bọn họ đứng ra lập tòa báo. Thời đại này, quốc gia đối với bách tính mà nói chỉ là đại nghĩa quân thần sáo rỗng, là giang sơn thiên hạ mơ hồ. Người hiện đại đều biết rõ, dư luận và cơ quan ngôn luận có tầm quan trọng nhường nào, đặc biệt là tiếng nói của triều đình. Chu Doãn Thông trầm ngâm suy tính. Dưới danh nghĩa triều đình mà làm báo, mối lợi vô cùng, bởi triều đình trong lòng trăm họ vốn là chính thống. Nhưng cũng có điều đáng lo, đó là sợ phương tiện truyền thông như vậy rốt cuộc sẽ biến chất thành cơ quan ngôn luận bị thao túng bởi phe phái và ân oán cá nhân. Nghĩ đoạn, Chu Doãn Thông chợt mỉm cười. Dư luận có thể giám sát được, kiềm chế lẫn nhau, giám sát lẫn nhau mới là vương đạo. Nếu vì những chuyện chưa xảy ra mà sợ nghẹn họng bỏ ăn thì vừa mất nhiều hơn được, lại vừa cản trở sự tiến bộ. Phải, nếu có tờ báo chính thức của triều đình, đây sẽ là một bước tiến. Hơn nữa, đây cũng sẽ là một bước tiến lớn lao về mặt văn hóa của toàn Đại Minh. Sự tiến bộ này có lẽ trong thời gian ngắn chưa nhìn ra được, có lẽ trong thời gian dài sẽ có những điểm chưa thật như ý. Nhưng nhìn về lâu dài, việc khai mở dân trí, thậm chí giám sát quan lại sẽ đem lại tác dụng phi thường. Nó sẽ kéo gần khoảng cách giữa lê dân bách tính và triều đường, khiến người trong thiên hạ biết được việc trong thiên hạ. Người trong thiên hạ, đều có thể bàn luận việc thiên hạ. Nối tiếp mạch nghĩ, Chu Doãn Thông nâng bút, viết lên một tờ giấy trắng: "Báo chí!" Rồi hắn lại bắt đầu vùi đầu bận rộn. Ngoài văn quan bên này, còn có võ thần. Những người năm xưa theo hắn chinh phạt Cao Ly, đã đến lúc tiến thêm một bước. Tĩnh Hải Quân bấy lâu nay thao luyện không ngừng, tiền bạc tiêu tốn như nước chảy, cũng đã đến lúc lộ diện trở lại. Các lão thần huân quý lần lượt lui về phía sau, hiện tại là thời khắc cho các tướng lĩnh thế hệ mới của Đại Minh giương cánh vẫy vùng. Nghĩ đến võ thần, Chu Doãn Thông liền nhớ tới một người. Lam Ngọc! Ông vẫn đang dưỡng bệnh. Trong tấu chương của Thường gia có nói, Tịch đạo nhân bảo bệnh của Lam Ngọc chữa thì không chữa khỏi được, giờ chỉ có thể khống chế. Thiên đạo vốn là như thế, bệnh tật tựa bóng với hình! Đang miên man nghĩ ngợi, Vương Bát Sỉ rón rén bước vào: "Vạn tuế gia!" "Nói!" Chu Doãn Thông bảo. "Yến Vương thế tử cầu kiến!"