Chương 827: Không ai đăng ký dự thi

Chính điều này đã tạo nên sự khác biệt. Sáu châu phương nam là nơi thực sự thi hành chính sách quan thân nhất thể nạp lương, bọn họ hiểu rõ hơn ai hết, so với điều này, ân khoa có lớn đến đâu cũng chẳng đáng kể. Đằng sau chuyện này không chỉ có giới sĩ thân ra sức, mà cả đám quan lại cũng ngấm ngầm giở trò. Tân chính đã xâm phạm trực tiếp đến mối lợi của bọn họ. Ở vùng này, rất nhiều địa chủ đem ruộng đất ký thác dưới danh nghĩa quan thân để trốn tránh sai dịch, thuế khóa. Lẽ dĩ nhiên chẳng ai cho gửi không công, địa chủ phải nộp cho quan thân một khoản phí tổn. Mức phí này tuy thấp hơn nhiều so với thuế khóa triều đình nhưng lại vỗ béo đám quan thân, chỉ cần đứng tên hờ cũng đủ kiếm bộn tiền, đôi bên cùng có lợi. Điều đó đã trở thành luật ngầm tại cõi nam, nếu tra xét kỹ, dưới tên phần lớn quan viên đều có điền sản. Thế nhưng từ khi đẩy mạnh thực thi chính sách quan thân nhất thể nạp lương, con đường phát tài ấy liền bị chặt đứt. Dù đã hơn hai năm trôi qua, nhiều kẻ vẫn ôm nỗi bất bình khôn nguôi. Bọn chúng cấu kết với giới sĩ tử, mưu toan bãi khảo nhằm bức bách triều đình thu hồi tân chính. Ấy chính là sự khác biệt về tầm nhìn. Như quan viên nơi khác, chỉ cần được làm quan đã thấy mình hơn người một bậc, nhưng tại chốn trù phú này, làm quan là còn phải vơ vét bạc tiền. Trong lúc các địa phương khác đang rầm rộ ghi danh dự thi, sáu châu phương nam lại chẳng có lấy một tiếng động. Phải chăng chức vị tuyển chọn chưa đủ sức cám dỗ? Lẽ tất nhiên không phải. Kể từ ngày tân chính ban hành, làn sóng phản đối bài xích chưa từng dứt, không ít quan viên đã dứt khoát cáo quan từ chức. Nơi đây vẫn duy trì phong khí kết bè kết phái chốn thi xã thư các, người người gắn kết chặt chẽ. Đặc biệt vào dạo Quan Ninh mới đến, để thúc đẩy tân chính, hắn đã xử lý một lượng lớn quan lại, sau đó lại chưa được bổ sung kịp thời, khiến tình trạng thiếu hụt nhân sự ở đây vô cùng nghiêm trọng. Nếu không nhờ Triệu Nam Tinh giữ chức Châu mục, lại từng là Các chủ Liên Các với mạng lưới giao thiệp rộng rãi, liên tục tiến cử người tài, e rằng chỗ trống còn nhiều hơn nữa. Dẫu vậy, tình cảnh vẫn lâm vào cảnh giật gấu vá vai. Nhất là từ khi việc thu thuế đi vào khuôn phép, khối lượng công việc của quan lại tăng vọt, đòi hỏi phải có một đội ngũ quan viên thực sự thạo việc. Có thể nói, đợt tuyển chọn này giá trị vô cùng, kẻ vừa trúng tuyển rất có thể lập tức được giao trọng trách. Nhưng đám sĩ tử lại chẳng mảy may động lòng. Từ các phủ huyện cấp dưới cho đến bản doanh châu nha, thông báo tuyển chọn dán ra đều chỉ nhận lại sự hưởng ứng thờ ơ. Theo lẽ thường, cơ hội vào làm việc tại châu nha có sức hút cực lớn, vậy mà thực tế lại lạnh ngắt như tro tàn... Bên trong châu nha. Tại một gian phòng rộng rãi, nhiều viên quan đang tụ họp nghị sự. Châu thừa Vương Kính Cảnh nét mặt nặng nề nói: "Hiện tại số người báo danh chưa đầy ba mươi kẻ, còn không đủ so với chỉ tiêu tuyển chọn do chúng ta công bố. Trong khi bảng thông báo niêm yết đến nay đã được tám ngày, cách kỳ sơ thí chỉ vỏn vẹn hai mươi ngày nữa!" "Lúc này các vị chủ quan phủ huyện cấp dưới đều cấp báo lên, nếu tình hình vẫn không chuyển biến, vẫn cứ tiếp diễn thế này, e rằng kỳ khoa cử này khó lòng tiến hành tiếp." Nói đến đây. Mấy viên quan có mặt đều sa sầm nét mặt, bọn họ quá hiểu rõ chuyện này sẽ kéo theo hậu quả to lớn nhường nào. Nha môn, thậm chí là cả triều đình sẽ bị tát thẳng vào mặt, rơi vào thế cưỡi cúp khó leo xuống, đây chính là sự phản kháng trong câm lặng. Lại có vài kẻ ngoài mặt dửng dưng, song trong lòng lại cười thầm không ngớt. Ác quả rốt cuộc cũng đã đến. Sĩ tử phương nam đâu có giống sĩ tử phương bắc, sự khác biệt về địa lý khiến tầm nhìn của bọn họ khoáng đạt hơn nhiều. Đâu phải chỉ dăm ba cái chức quan cỏn con là có thể khiến bọn họ cúi đầu, thứ họ nhắm tới là lợi ích dài lâu. Mấy viên quan này vốn dĩ chẳng tán thành tân chính. Âu cũng là lẽ thường tình. Bởi phần lớn các cuộc cải cách biến pháp xưa nay, lực cản chủ yếu đều phát sinh từ bên trong chứ chẳng phải bên ngoài. Cứ chờ xem các người xử trí ra sao. Nói thật lòng, để phản đối tân chính vào lúc này, chỉ cần không phải đối mặt với cảnh rơi đầu mất mạng, bọn họ căn bản chẳng sợ hãi điều chi. Huống hồ cái biện pháp nghiêm trị kẻ bãi khảo kia lại càng lộ ra trăm ngàn sơ hở. Thuở trước cũng từng xảy ra chuyện thí sinh bãi khảo, nhưng đó là kéo nhau bỏ thi ngay tại trường thi nhằm mục đích kháng nghị. Hoàng đế thuở ấy đành phải nhượng bộ, nào dám truy cứu. Nhưng Nguyên Vũ Đế thì khác. Bọn họ không dám dùng thủ đoạn lỗ mãng đó. Song ta có quyền không nộp đơn báo danh. Ta không báo danh, các người lấy cớ gì bảo ta bãi khảo? Lấy gì để trừng trị ta? Triều đình đâu thể kề dao vào cổ ép người đi thi, đó mới chính là chỗ dựa vững chắc của bọn họ... "Đã tra ra kẻ đứng sau tổ chức chưa?" "Chưa." Châu thừa Vương Kính Cảnh đáp: "Hầu hết đều là hành động tự phát." Triệu Nam Tinh gật đầu. Hắn là người hiểu rõ tình cảnh nơi này hơn ai hết. Kể từ ngày bệ hạ đích thân tới đây dùng sức mạnh cưỡng ép thi hành tân chính, mối thù hằn với giới sĩ tử bản địa đã sớm kết sâu. Năm ấy máu chảy đầu rơi không ít. Về sau triều đình lại mạnh tay dẹp bỏ các tư xã hội họp, khiến phong khí tao nhân mặc khách thịnh hành nhất dải Giang Hoài bị đòn giáng nặng nề. Từng có lời bàn tán ngấm ngầm rằng, chuyến đi ấy của Nguyên Vũ Đế đã kéo lùi nền văn học Giang Hoài suốt hai mươi năm. Bọn họ khiếp sợ vũ lực mà tạm thời khuất phục, nhưng trong lòng chưa từng tâm phục khẩu phục. Triệu Nam Tinh hiểu rất rõ căn nguyên nằm ở đâu. Đó chính là điều hắn từng bộc bạch cùng bệ hạ: Sĩ tử dải Giang Hoài không giống đám hàn môn đệ tử, bọn họ không thuần túy, ai nấy đều là đại diện cho những tập đoàn lợi ích nhất định, một khi bảo vệ mối lợi của bản thân thì khí phách ngút trời. "Xem ra kỳ khoa cử này khó bề tổ chức rồi." Một viên quan lên tiếng: "Nói thẳng ra, cái lối khoa cử kiểu mới này làm chẳng ra ngô ra khoai, nhiều người nhất thời không thể tiếp nhận, đó cũng là một nguyên nhân." Có người gật đầu biểu đồng tình. Quả thực biến đổi quá lớn, hầu như không còn chút dấu vết nào của khoa cử truyền thống, đối với giới độc thư xưa nay thật quá khó dung nạp. Tiếp nhận cái mới vốn chưa bao giờ là điều dễ dàng. "Chi bằng nghĩ cách giải quyết trước đi." Một người khác mở lời: "Ngày sơ thí càng lúc càng cận kề, đến hôm đó thật sự xảy ra cơ sự, biết xoay xở làm sao?" Nghĩ đến cảnh tượng ấy quả thực khiến người ta phát hoảng. "Còn xoay xở thế nào được nữa? Cứ việc dâng sớ bẩm báo lên bệ hạ, chuyện này đâu thuộc quyền quyết định của chúng ta." "Cao Minh Húc, ngươi nói năng kiểu gì vậy?" "Ta nói sai sự thật chỗ nào sao?" Viên quan tên gọi Cao Minh Húc buông thõng hai tay. "Bản quan đã theo thượng lệnh, việc gì cần niêm yết đều đã niêm yết, việc gì cần làm cũng đã làm hết, nhưng không ai chịu nộp đơn thì ta biết làm thế nào?" "Phủ An Khúc là nơi có số người báo danh ít nhất." Vương Kính Cảnh lạnh lùng nói: "Bổn quan hoài nghi ngươi chấp hành qua loa, cố ý lấp liếm. Việc này sẽ bị tính vào khảo hạch chính tích, đến lúc đó giáng chức hay bãi miễn đều khó tránh khỏi!" Hắn vô cùng phẫn nộ. Đám quan lại này ngày thường coi như mẫn cán, nhưng hễ đụng chuyện là kẻ nào kẻ nấy bắt đầu đá bóng chuyền tay, bằng mặt không bằng lòng. Rõ ràng bên trong cũng ôm giữ tâm tư đen tối. "Vương đại nhân, ngài nhất quyết ép chết chúng ta mới cam lòng sao?" Cao Minh Húc dứt khoát đáp: "Không có người báo danh, ta lấy đâu ra cách? Nếu chiếc mũ cánh chuồn này thực sự giữ không nổi thì ta dứt khoát không làm nữa là xong." Câu trả lời ấy khiến Vương Kính Cảnh giận tím mặt. Song giận thì giận, vẫn chẳng có cách nào giải quyết. Vốn dĩ quan lại đã thiếu hụt trầm trọng, nay lại thêm việc tổ chức thi cử, làm sao có thể tùy tiện thay người, vả lại cũng chẳng có người đâu mà thay. Hắn đành quay sang nhìn Triệu Nam Tinh. Thấy vị Châu mục đại nhân này từ đầu chí cuối vẫn giữ vẻ bình thản. Hắn hiếu kỳ hỏi: "Chẳng lẽ Triệu đại nhân đã có kế sách ứng đối?" "Cần gì kế sách ứng đối, cứ chiếu theo thánh chỉ của bệ hạ mà thi hành là được." "Còn gì nữa không?" "Không còn nữa." Triệu Nam Tinh thản nhiên nói: "Có điều, bệ hạ hẳn sẽ có biện pháp." "Bệ hạ ư?" "Phải, bệ hạ sắp sửa ngự giá đến Giang Châu rồi..."