Chương 427: Ngọn lửa văn minh

“Biết người biết ta, trăm trận trăm thắng.” “Chủ công muốn Tấn quốc đại loạn, ắt phải hiểu sâu, mổ xẻ tường tận, tìm ra chỗ yếu ớt nhất của nó rồi đâm một đòn chí mạng.” Vương Mãnh nét mặt nghiêm nghị, giọng điệu trầm trọng: “Tấn quốc trải qua bao phen biến loạn, lần nào cũng tổn thương gân cốt nhưng luôn sống sót một cách kỳ lạ. Ngoài việc dựa vào năng thần, phần lớn là nhờ thể chế của họ tương đối hoàn thiện.” “Bởi vậy, chỗ này nát một mảng, chỗ kia rữa một góc, nhưng vẫn duy trì được cái khung sườn lỏng lẻo.” “Ví như hành quân đánh trận, quân trận dẫu tan tác hỗn loạn nhưng trước sau vẫn không thể đánh tan hoàn toàn. Vì sao? Vì trận nhãn then chốt vẫn chưa vỡ.” Đường Vũ gật đầu: “Cho nên, muốn khuấy đảo phong vân tại Tấn quốc, điều chúng ta cần biết chính là mâu thuẫn bản chất trong cơ cấu quyền lực của họ.” “Tìm ra mâu thuẫn bản chất mới có thể một kiếm đâm tan Tấn quốc.” Vương Mãnh nói: “Thế nhưng mâu thuẫn bản chất ấy, khắp thiên hạ này liệu có mấy người nhìn ra?” Hắn nhìn Đường Vũ, khẽ nheo mắt: “Đường Công từng trải phi phàm, kiến thức trui rèn trác tuyệt, vậy… có nhìn thấu Tấn quốc chăng? Nhìn thấu Tấn quốc, cũng tương đương với nhìn thấu cả thời đại này.” Đường Vũ bật cười. Hắn không ngờ Vương Mãnh lại quay sang khảo hạch mình. Trầm ngâm một lát, Đường Vũ sắp xếp lại câu từ, trầm giọng: “Mâu thuẫn bản chất của Tấn quốc, hay nói đúng hơn là mâu thuẫn của thời đại này, chính là sự xung đột cốt lõi giữa trung ương tập quyền và nền chính trị môn phiệt.” Vương Mãnh nhắm mắt, khẽ thở dài: “Có lẽ thế đạo loạn lạc quá lâu, đến ông trời cũng không nhìn nổi nữa, mới giáng xuống một nhân vật như ngài.” “Ngài nói không sai. Mâu thuẫn cốt lõi của thời đại này chính là mâu thuẫn giữa hoàng quyền và chính trị môn phiệt, là mâu thuẫn trong việc phân chia quyền bính.” “Chỉ cần nắm chắc điểm này là có thể định rõ phương hướng, cũng tức là điều ngài từng nói trước đây: tước phiên.” “Muốn khiến Tổ Ước, Tô Tuấn làm phản, muốn phân liệt triệt để Tấn quốc, bản chất là phải kích động mâu thuẫn giữa trung ương tập quyền và chính trị môn phiệt.” “Từ đề bài lớn này phân tích xuống dưới, sẽ dẫn tới việc tước phiên.” “Bởi vậy, bước tiếp theo chúng ta phải mổ xẻ sâu hơn từ việc tước phiên.” Đường Vũ thản nhiên nói: “Phải khiến Tư Mã Thiệu cảm thấy, thời cơ tước phiên đã chín muồi.” “Cho hắn sức mạnh, cũng phải tạo cho hắn áp lực.” “Binh quyền cốt lõi của toàn bộ Tấn quốc hiện nằm trong tay Tư Mã Thiệu, Tô Tuấn, Đái Uyên, Tổ Ước, Tạ Thu Đồng, Tiền Phụng, Ôn Kiệu và kẻ mới quy thuận là Lý Hàm.” “Tư Mã Thiệu nắm giữ Kiến Khang Trung quân phủ và Túc vệ cấm quân, tổng cộng hai vạn người.” “Tô Tuấn nắm giữ lưu dân quân, tính cả quân bản bộ lẫn số tiếp quản từ Hy Giám, tổng cộng một vạn tám ngàn người.” “Đái Uyên là Dự Châu Thứ sử, sau trận Tiêu Quận vẫn bảo toàn được thực lực đáng kể, dẫu bị ta tiêu diệt một phần, nay còn khoảng chín ngàn người.” “Tổ Ước là Từ Châu Thứ sử, trong tay có năm ngàn tinh nhuệ do Tổ Địch để lại cùng lực lượng đồn trú của Từ Châu, tổng cộng tám ngàn người.” “Tạ Thu Đồng nắm giữ một vạn Bắc Phủ Quân.” “Ôn Kiệu ở Hán Trung Quận, tiếp quản một phần lực lượng của Đào Khản, gộp lại được tám ngàn người.” “Tiền Phụng vẫn giữ nguyên một vạn quân vốn liếng chưa hề động tới.” “Lý Hàm vốn có tám ngàn người, lại thâu tóm thêm một phần tàn quân của Đào Khản, hiện có đủ một vạn hai ngàn người.” Vương Mãnh nheo mắt: “Đừng quên tư binh của các thế gia. Vương, Tạ, Dữu, Hoàn, Lục đều có mấy ngàn tư binh. Dù chiến lực kém xa quân đội chính quy, nhưng vào thời khắc mấu chốt vẫn có thể phát huy tác dụng.” “Ngoài ra, Dương Châu, Tương Châu, Giang Châu, Ninh Châu và Ích Châu trên thực tế cũng có thủ quân. Họ chưa phát triển thành thế lực quân phiệt cát cứ, vẫn nghe điều động của Tư Mã Thiệu. Năm châu này gộp lại vẫn có gần ba vạn quân.” Đường Vũ không khỏi cảm thán: “Gốc rễ Tấn quốc quả nhiên vẫn sâu dày. Nhưng thủ quân các nơi thực chất đã có dấu hiệu nghe lệnh mà không nghe triệu, bằng không trong loạn Vương Đôn bọn họ đã chẳng đứng ngoài quan sát.” Vương Mãnh nói: “Bởi vì bản thân Tấn quốc đã ở vào cục diện các quân phiệt địa phương gần như tự lập. Song nếu rơi vào cảnh đại hỗn chiến trên quy mô toàn quốc, thử hỏi có ai không muốn xâu xé một phen để bành trướng thực lực?” “Đến lúc đó cục diện sẽ vô cùng phức tạp, thế trận long tranh hổ đấu, vạn mã lao nhanh. Tình thế như vậy, Đường Công thực sự khống chế nổi sao?” “Đến khi sinh linh đồ thán, bách tính gánh chịu tai kiếp ngập đầu, Đường Công vốn là người mang lòng thương xót thương sinh, liệu có đành lòng?” Đường Vũ không đáp, chỉ lặng lẽ nhấp một ngụm trà. Vương Mãnh cũng không vội, khẽ thở dài chờ đợi Đường Vũ đưa ra quyết định. Hắn hiểu rõ, quyết định này có thể định đoạt tính mạng của hàng vạn, hàng ức con người. Không rõ qua bao lâu, Đường Vũ mới chậm rãi lên tiếng: “Nếu ta không làm gì cả, trở về Quảng Hán Quận, an phận thủ thường phát triển sinh kế dân sự, Tấn quốc sẽ ra sao?” Vương Mãnh nghẹn lời trong thoáng chốc, bởi hắn đã đoán được câu tiếp theo của Đường Vũ. Đường Vũ hỏi: “Tô Tuấn và Tổ Ước có làm phản không? Bọn họ có chịu an phận làm trung thần không?” Vương Mãnh đắng chát lắc đầu: “Mâu thuẫn giữa võ tướng hàn môn và thế gia đại tộc bên trong nền chính trị môn phiệt… trước sau vẫn luôn tồn tại.” “Mâu thuẫn căn bản giữa trung ương tập quyền và chính trị môn phiệt cũng trước sau luôn tồn tại.” “Dẫu ngài không làm gì, những việc đó sớm muộn cũng sẽ xảy ra, chỉ là trước hay sau mà thôi.” Đường Vũ bật cười, nheo mắt nói: “Đã định sẵn sẽ xảy ra, chi bằng đau ngắn còn hơn đau dài, cứ để nó mục rỗng triệt để một lần. Ít nhất… ít nhất ta còn nắm được một phần quyền chủ động. Vạn nhất thành công, bách tính mới có được một con đường sống.” “Nếu ta không tham dự, sẽ chẳng có ai đoái hoài đến bọn họ.” “Nhưng nếu ta tham dự, chí ít ta có thể cam đoan, ngày ta thành đại nghiệp, ắt sẽ mở cho họ một lối sinh tồn.” Vương Mãnh hít sâu một hơi, giọng nói đã có phần khản đặc: “Đường Công… sự tình không đơn giản như vậy.” “Nếu thành công, ngài có thể cho họ một con đường sống, điểm này ta tin. Thư Huyện, Tiêu Quận, Quảng Hán Quận đều là minh chứng.” “Thế nhưng một khi bại trận, không phải cứ rút lui là xong… Mà là, toàn bộ ngọn nguồn, toàn bộ tội nghiệt của mối hỗn loạn này đều sẽ bị kẻ thắng cuộc đổ hết lên đầu ngài.” “Thanh danh ngài liều mạng đánh đổi mới có được sẽ sụp đổ hoàn toàn. Sử sách muôn đời, vạn dân hậu thế đều sẽ dùng ngòi bút và lời lẽ mà trừng phạt, căm hận ngài muôn kiếp không được siêu sinh.” “Cái giá và hiểm nguy như thế, có đáng không?” “Ngài nay đã tôn quý đến tước Quận Công, nắm giữ đất đai của riêng mình, Lý Thọ không phải đối thủ của ngài. Sớm muộn gì ngài cũng có thể khai triều lập quốc, lưu danh thiên cổ…” “Hà tất… phải làm đến bước này?” “Chẳng lẽ ngài hận Tấn quốc, hận thế đạo này đến mức không màng tất cả rồi sao?” Một cơn gió lớn bất ngờ thổi tung cánh cửa sổ, bông tuyết bay tạt vào trong, đáp lên thân mình hai người trẻ tuổi. Đường Vũ phủi những cánh tuyết bám trên áo, gương mặt vẫn giữ nụ cười bình thản. Hắn khẽ khàng nói: “Ngoài thành có rất nhiều thi thể chết cóng từ đêm qua, bọn họ có hận không? Chưa chắc.” “Dưới lầu có những người bộ hành vội vã lướt qua, bọn họ có hận không? Chưa chắc.” “Trong quan để đối diện có không ít bậc quyền quý, bọn họ có hận không? Cũng chưa chắc.” “Bình dân không hiểu. Họ không đọc sách, không biết chữ, thậm chí không phân biệt được thế nào là thịnh thế, thế nào là loạn thế. Toàn bộ tâm trí họ chỉ dồn vào manh áo miếng cơm, dốc hết sức tàn để sống sót.” “Đến khi không sống nổi nữa, họ oán trách xóm giềng, oán trách ác bá, oán trách quan lại, triều đình, hay oán trời trách đất. Nhưng có lẽ họ căn bản không biết phải trách cứ ai, chỉ biết sống mơ mơ màng màng, sinh ra, lớn lên rồi chết đi; hoặc sinh ra rồi chết yểu, chẳng kịp lớn khôn.” “Bọn họ có lẽ đều không hận Tấn quốc, không hận thế đạo này, bởi vì ngu muội, bởi vì đau mà không biết vì sao đau, khổ mà không hay vì sao khổ.” Nói tới đây, Đường Vũ nhìn thẳng vào hắn, gằn từng chữ: “Cảnh Lược, ngươi biết chữ, đọc khắp thi thư, trên thông thiên văn dưới tường địa lý. Ngươi có hận không?” Vương Mãnh mấp máy môi, lẩm bẩm: “Ta… Ta muốn thay đổi vài hiện thực tàn khốc, nhưng ta không rõ đó có được coi là ‘hận’ hay không.” Đường Vũ nhếch miệng cười rộ, hắn nhìn chằm chằm Vương Mãnh, giọng đanh lại: “Ngươi tưởng học thức của ngươi từ đâu mà có? Do phụ mẫu tài bồi? Do bản thân hiếu học? Hay do quý nhân tương trợ?” Vương Mãnh hỏi: “Chẳng lẽ không phải?” Đường Vũ siết chặt nắm tay: “Không có tiền hiền tạo chữ, ngươi biết chữ được sao? Không có cổ nhân trước tác lập ngôn, ngươi học cái gì?” “Không có sự tích lũy qua hàng ngàn năm của dân tộc này, ngươi lấy đâu ra tri thức mà học?” “Chúng ta từng ăn lông ở lỗ, về sau mới có lửa, có nhà cửa, có ruộng đồng và y phục, có chữ viết, có y dược, có lễ nghi, quốc gia, cung điện, rồi sau đó mới có chư tử bách gia, có tất cả mọi thứ…” “Đó đều là nền văn minh được đúc kết từ tâm huyết của hết thế hệ này đến thế hệ khác trong dân tộc ta!” “Thứ ngươi học chính là những điều ấy!” “Chính nền văn minh của chúng ta đã bồi đắp học thức cho ngươi! Đem lại cho ngươi tài hoa như ngày hôm nay!” Đường Vũ chỉ tay ra ngoài cửa sổ, giọng khản đặc: “Nay thế đạo ra nông nỗi này, văn minh tiêu điều, dân tộc chịu nhục… Bình dân có thể không hận vì họ vô tri, nhưng ngươi được nền văn minh dưỡng dục, hấp thu tri thức tích lũy ngàn năm của dân tộc, cớ sao có thể không hận!” “Tổ tiên của dân tộc, thánh hiền các đời tựa như ngàn vạn vì tinh tú trên cao, đang cúi nhìn hậu thế chúng ta.” “Họ thấy rõ sự tàn khốc và bi thảm của thời đại này, cũng thấy rõ những kẻ kế thừa tri thức được nuôi dưỡng từ văn minh như chúng ta… đang hành xử ra sao…” “Ngươi nghĩ chúng ta là ai?” “Không phải cái danh danh lưu, học sĩ, hồng nho hay bất cứ thân phận nào khác.” “Chúng ta là người truyền đăng cho văn minh, là người giữ lửa cho dân tộc.” “Nay ngọn đèn văn minh leo lắt, ngọn lửa dân tộc sắp tàn, chúng ta… cớ sao có thể không hận!” Vương Mãnh chậm rãi đứng dậy, thân mình khẽ run rẩy. Hắn tự phụ học phú ngũ xa, tự nhận hiểu rõ mọi sự trên đời, thấu suốt muôn vàn đạo lý. Nhưng hắn chưa từng nghe thấy những lời như thế bao giờ. Thế đạo này quả thực nát bấy, ai nấy đều có lý do riêng để làm việc mình muốn. Kẻ thì hô hào thống nhất, kẻ gào thét diệt Hồ, kẻ lại xưng danh cứu vớt thương sinh. Nhưng chưa từng có một ai đứng ở tầng thứ cao đến nhường này để bày tỏ lập trường, thể hiện chí hướng. Vương Mãnh không thể không thừa nhận, tim hắn đang đập dồn dập, tựa như máu huyết trong người đều sôi trào. Nếu như… nếu như không có chúa công Phù Hùng, không có bệ hạ Phù Kiên… Có lẽ… ta sẽ nguyện ý đi theo hắn!