Chương 612: Lý Hạo: Biến Thông Thiên Các thành quái thú nuốt tiền

Ngoại thành kinh sư, phía nam thành. Cách tường đỏ hoàng thành chưa đầy ba dặm, có một công trường khổng lồ được rào chắn cẩn mật. Đó chính là con thú nuốt vàng của Đại Hạ triều hiện nay, hiện trường thi công Thông Thiên Các. Gió lạnh như dao cắt, cuốn theo hoàng thổ mịt mù lẫn vụn băng buốt giá. Lý Hạo bọc mình trong chiếc áo bông vải thô, co ro nơi góc khuất gió của một quán trà. Đôi tay hắn cóng đỏ, mắt nhìn chằm chằm vào bàn tính trước mặt đã mòn bóng loáng. “Lách cách, lách cách, lách cách...” Hạt tính thoăn thoắt nhảy múa dưới đầu ngón tay hắn, phát ra những tiếng va chạm dồn dập. Hắn không tra cứu bất kỳ công văn quan phủ nào, bởi hắn biết rõ những thứ viết trên giấy tờ kia đều là sổ sách giả mạo dùng để bịp người dối đời. Hắn dùng cách vụng về nhất nhưng cũng hữu hiệu nhất: ngồi xổm ngoài cổng thành đếm từng đoàn xe chở gỗ nam tử vào kinh mỗi ngày. Hắn trà trộn vào đám phu phen ở bãi khai thác đá, dò la xem mỗi ngày bọn họ lĩnh được bao nhiêu gạo lức mốc meo. Hắn thậm chí còn bỏ ra vài lượng bạc vụn, từ miệng mấy tên tiểu lại say khướt dưới đáy Bộ Công cạy ra con số hao tổn nhân công, vật liệu thực tế khi xây Thông Thiên Các. Ngoài ra, hắn còn đến doanh trại nạn dân ngoài thành một chuyến. Nơi đó tụ tập gần trăm vạn gương mặt tuyệt vọng. Hắn tỉ mỉ tính toán một món nợ. Nếu muốn an phủ trăm vạn lưu dân này, dù mỗi ngày chỉ phát cho họ một bữa cháo loãng lẫn hơn nửa là cát sạn để họ không chết đói mà làm loạn, cầm cự cho tới vụ thu sang năm... “Hao tổn gỗ lạt, vàng lá, đá tảng của Thông Thiên Các, cộng thêm lỗ hổng do chậm trễ tiến độ... Ít nhất cũng cần thêm ba triệu lượng bạc ròng!” Ngón tay Lý Hạo khựng lại, dừng ở một hàng hạt tính. Hắn hít sâu một hơi, gạt thêm một dãy số khác vào. “Nếu còn phải lo liệu khẩu phần lương thực cho trăm vạn lưu dân, dẫu tính theo tiêu chuẩn giữ mạng thấp nhất, cũng cần hai triệu lượng bạc mua lương!” “Năm triệu lượng!” Lý Hạo nhìn con số lạnh lẽo cuối cùng dừng lại trên bàn tính, chỉ thấy sống lưng rét buốt. Năm triệu lượng bạc ròng! Đây là gần hai phần mười tổng thu thuế cả năm của quốc khố Đại Hạ triều! Trong cảnh tượng trăm bề điêu tàn của Đại Hạ triều lúc này, đừng nói là năm triệu lượng, dẫu chỉ năm mươi vạn lượng thì e rằng Hộ bộ Thượng thư cũng phải đi thắt cổ. “Đây quả thực là cái hố đen không thể lấp đầy!” Lý Hạo vò đầu bứt tai, vùi mặt vào hai đầu gối. Nếu là cứu tai, còn có thể hiệu triệu thương nhân khắp thiên hạ quyên tiền, thậm chí hoàng đế có thể hạ chiếu tội kỷ để cưỡng ép vét chút mỡ màng từ tay trăm quan. Thế nhưng vấn đề trước mắt là, trong năm triệu lượng này, phần lớn lại là thứ hoàng đế vung tay tiêu pha vì mộng tu tiên trường sinh của chính mình! Bách tính sắp chết đói đến nơi, ai còn chịu móc hầu bao vì hành vi hoang đường của hoàng đế? “Tăng thu sưu cao thuế nặng? Tuyệt đối không thể. Bách tính Giang Nam đã bị bóc lột tới cực hạn, nếu lại tăng thuế, Giang Nam ắt cũng nổi dậy làm phản.” “Cưỡng ép cắt giảm chi phí của Thông Thiên Các? Càng không thể nào. Đó là vảy ngược của thánh thượng, lũ yêm đảng ở Tư Lễ Giám đang chằm chằm dòm ngó, kẻ nào dám hé răng đòi cắt giảm, kẻ đó là đại nghịch bất đạo.” “Món nợ này... tính vào ngõ cụt rồi...” Lý Hạo nhìn bàn tính thần sầu trước mắt, thứ từng giúp hắn vạch trần số lương thực giấu giếm của hào cường Giang Nam, đánh sập đường dây lũng đoạn tơ tằm của Ngụy công công, lần đầu tiên cảm thấy bất lực khôn cùng. Hắn chợt hiểu được nỗi thống khổ của vị Nội các Thứ phụ Yến Tử Hành kia. Đối mặt với cục diện bế tắc liên hoàn như thế này, vừa không thể động đến hoàng đế, vừa không thể giương mắt nhìn bách tính chết đói, trong tay lại chẳng có lấy nửa đồng tiền đồng, dẫu bàn tính có cao minh đến đâu cũng chẳng thể gảy ra phép màu. ... Đêm xuống. Trí Tri Thư Viện, thư phòng của Trần Văn. “Tiên sinh, món nợ này tính vào ngõ cụt rồi.” Lý Hạo mang đôi mắt thâm quầng như gấu trúc, chán nản đặt mấy tờ giấy tuyên chi chít những con số dày đặc lên án thư của Trần Văn. Trần Văn đang tựa ánh nến đọc sách, nghe vậy liền đặt cuốn sách trong tay xuống, ánh mắt lướt qua những trang giấy. “Năm triệu lượng?” Trần Văn nhướng mày, không hề lộ vẻ kinh ngạc, “Tính toán khá chuẩn xác, thậm chí còn sát với thực tế hơn cả sổ sách gốc của Hộ bộ.” “Chuẩn xác thì có ích gì?” Lý Hạo cười khổ một tiếng, ngồi phịch xuống ghế, “Tiên sinh, khéo nấu đến đâu không có gạo cũng chẳng thành cơm. Quốc khố chỉ là cái vỏ rỗng, nội kho của hoàng thượng thì bị Tư Lễ Giám nắm chặt, một sợi lông cũng không nhả.” Lý Hạo bực dọc xoa mặt: “Học trò chạy gãy cả chân, gõ nát cả bàn tính, nhưng dẫu xoay sở thế nào, lỗ hổng năm triệu lượng này vẫn như ngọn núi lớn đè chặt ở đó. Không có tiền, việc an trí lưu dân hay an phủ thiên hạ thảy đều là lâu đài trên cát! Tiên sinh, đây căn bản là một tử cục!” Trần Văn lặng lẽ nghe Lý Hạo than thở, không vội vàng an ủi, cũng không khiển trách sự nôn nóng của hắn. “Lý Hạo, toán học, tính là phép cộng trừ nhân chia, là sự phân bổ những vật đã có sẵn. Nhưng ngươi phải biết rằng, biện pháp phá cục thực sự thường nằm ngoài bàn tính. Ngươi còn nhớ hồi chúng ta ở Giang Nam không?” Trần Văn đột ngột đổi chủ đề, “Khi ấy phía tây thành đại hạn, Bạch Long Cừ bị hào cường thôn họ Lý cưỡng ép chặn dòng khiến nước cạn kiệt, mấy ngàn dân đói hạ lưu sắp sửa bạo động. Ngươi còn nhớ cục diện lúc đó chứ?” Lý Hạo ngẩn người, không hiểu vì sao tiên sinh đột nhiên nhắc đến chuyện cũ này. “Học trò đương nhiên nhớ!” Lý Hạo buột miệng đáp, “Lúc đó thư viện chúng ta vừa tiếp quản mớ bòng bong ấy, trong tay ngay cả một trăm lượng bạc cũng không lấy đâu ra. Tên hào cường Lý Tông Hàn kia lại càng keo kiệt bủn xỉn, sống chết không chịu mở cống xả nước, cũng không chịu bỏ tiền tu sửa kênh dẫn.” “Vậy cuối cùng, chúng ta làm thế nào mà không tốn một văn tiền của quan phủ, chẳng những khiến Lý Tông Hàn ngoan ngoãn xả nước, mà còn cam tâm tình nguyện móc ra sáu ngàn lượng bạc trắng cùng khế ước ruộng đất để sửa kênh?” Trần Văn truy vấn tiếp. Dòng suy nghĩ của Lý Hạo bị kéo ngược về những ngày đêm kinh tâm động phách đó. “Khi đó... khi đó là vì chúng ta không cứng đối cứng với hắn. Tiên sinh từng nói, kênh mương là của chung, ai nấy đều muốn hưởng lợi mà không tốn công, cho nên chẳng ai chịu bỏ tiền duy tu, đây gọi là bi kịch của mảnh đất chung.” Ánh mắt Lý Hạo bắt đầu sáng dần lên, hắn vừa hồi tưởng, vừa nhanh chóng chắp nối lại logic phá cục khi xưa. “Cho nên, chúng ta liền biến con kênh Bạch Long Cừ khô cạn ấy thành một thương hội biết đẻ trứng vàng!” Lý Hạo dường như chộp được tia linh cảm nào đó, “Chúng ta để Lý Tông Hàn bỏ tiền chiếm phần vốn lớn, nhận tiền chia hoa hồng từ phí dùng nước sau này. Để nạn dân bỏ công sức quy đổi thành cổ phần lao động. Chúng ta dùng lợi ích tương lai trói chặt mọi người trên cùng một con thuyền!” “Mọi người vì muốn tương lai được chia nhiều tiền hơn, không chỉ cam tâm tình nguyện móc hầu bao, mà ngay cả kẻ trộm nước cũng tuyệt tích, bởi vì làm thế chính là trộm tiền của chính họ!” “Không sai.” Trần Văn mỉm cười gật đầu, quay người bước lại trước mặt Lý Hạo, “Trong ván cờ Bạch Long Cừ, thủ đoạn cốt lõi nhất là gì?” Lý Hạo đứng bật dậy. “Là quyền kinh doanh đặc hứa! Là cổ phần! Là lợi nhuận kỳ vọng trong tương lai!” Lý Hạo kích động đến run rẩy khắp người, “Chúng ta không có tiền, nhưng chúng ta dùng một tờ khế ước ban cho Bạch Long Cừ đặc quyền sinh ra tiền, từ đó cạy được bạc trắng chôn dưới hầm của bọn hào cường!” Trần Văn không nói thêm lời nào, chỉ đưa tay cầm lấy tờ giấy tuyên ghi con số thâm hụt “năm triệu lượng” trên bàn, nhẹ nhàng lật úp lại, để lộ ra một khoảng trắng mênh mông. “Lý Hạo.” Trần Văn đẩy tờ giấy trắng đến trước mặt Lý Hạo, chỉ vào khoảng trống, “Kênh Bạch Long Cừ đã có thể là con gà mái biết đẻ trứng vàng... Vậy cớ sao ngươi cứ nhất quyết phải coi Thông Thiên Các là một con thú nuốt vàng chỉ biết gặm nhấm máu thịt của Đại Hạ?” Nói dứt lời. Trần Văn không đưa ra bất kỳ chỉ thị cụ thể nào nữa, hắn chỉ vươn tay vỗ vỗ vai Lý Hạo, rồi lại cầm lấy cuốn sách đọc dở khi nãy. “Đi đi. Cầm bàn tính của ngươi về nghĩ cho kỹ. Khi nào ngươi có thể tính ra núi vàng biển bạc trên trang giấy trắng này, thì bài khóa luận của ngươi mới coi như hoàn thành.” ...