Chương 10: Gốm sứ Kraak (Một)

Đêm hôm đó, ba người sau khi hoàn thành chuyến du hành thời không đầu tiên đã mở một cuộc họp tổng kết công tác. Biên bản cuộc họp được ghi chép theo đúng quy trình chính thức. Theo lời Văn Đức Tự: chúng ta đang tạo nên lịch sử. Tại cuộc họp, các vấn đề phát sinh trong chuyến xuyên việt đều được tổng kết và đúc rút. Kết luận đưa ra là: quá xem nhẹ trí tuệ của người xưa, chuẩn bị chưa kỹ, hiểu biết về thời Minh quá ít, phần lớn là tự suy đoán theo ý mình. Nhìn chung vận may vẫn tốt, khi đã thuận lợi tìm được một người đại diện tương đối thích hợp. Về phương án mậu dịch tiếp theo, tuy giá bán thấp hơn dự tính, nhưng tính toán kỹ lưỡng lại thì lợi nhuận không hề thấp như tưởng tượng. Một lạng bạc thời Minh tương đương chừng 37,3 gam. Giá thu mua bạc ở thời không hiện tại dù có biến động nhưng mỗi gam chỉ quanh quẩn 3 tệ (giá bán ra từ 3,6 đến 3,8 tệ, giá thu mua từ 2 đến 2,6 tệ, lấy mức tương đối cao một chút), một lạng bạc đổi được chừng 112 nhân dân tệ. Trên thực tế, nếu tính cả chi phí "hao hụt nung chảy" — bạc lưu thông thời Minh đa phần độ thuần không cao, phải nấu luyện lại — thì lợi nhuận còn thấp hơn đôi chút. Nếu một hộp phấn bán được mười lạng, tức là thu về chừng 1.000 tệ. Hộp phấn Tiêu Tử Sơn mang theo có hơn hai trăm chiếc, chỉ riêng khoản này đã có thể thu về hai nghìn lạng bạc, tương đương hai mươi vạn tệ. Cho dù họ phải bỏ tiền gom mua số hộp phấn đó, giá bán buôn hiện nay cũng chỉ vài tệ một chiếc, chi phí gần như không đáng kể. "Thực ra chúng ta còn có thể đảo thêm một lần nữa." Tiêu Tử Sơn cầm bút tính toán hồi lâu, "Tôi nhớ tỷ giá vàng bạc cuối thời Minh vào khoảng một đổi mười. Hai nghìn lạng bạc này, chúng ta yêu cầu đổi sang vàng, sẽ được hai trăm lạng, tổng cộng 7.460 gam. Tính mỗi gam 150 tệ thì được hơn một trăm vạn, còn lời hơn cả bán hàng." "Thế nhưng thường thì lượng vàng dự trữ trong xã hội có hạn, không đổi được bao nhiêu đâu." Vương Lạc Tân cảm thấy hơi tiếc. "Thực ra chúng ta có thể yêu cầu thanh toán bằng một thứ khác, còn có giá hơn cả vàng." Văn Đức Tự nói. "Thứ gì?" "Đồ gốm sứ." Văn Đức Tự chỉ vào bản tin đấu giá của Christie's trên mặt báo, "Gốm sứ thời Minh, không cần tôi phải nói nhiều nữa chứ..." Lúc gia đinh mặt cắt không còn hột máu chạy thốc vào thư phòng, Cao lão gia liền biết ba vị khách Úc Châu kia lại tới. Lần này là lúc đêm khuya, cũng như lần trước, họ lại đột ngột hiện ra giữa sân kho. Nếu không phải lần trước họ đến giữa ban ngày, lại còn rời đi giữa ban ngày, Cao lão gia hẳn đã nghi ngờ họ là lũ yêu ma quỷ quái nào rồi. "Cao đại quan nhân, đây là hàng hóa." Dưới hành lang thư phòng chất bốn năm chiếc thùng các-tông do gia đinh vừa chuyển từ sân kho sang. Dùng giấy làm thùng đựng hàng, hắn mới thấy lần đầu, trong lòng không khỏi thắc thỏm. Dù mấy hôm trước hắn đã lén dùng máu gà vẩy lên mấy món hàng mẫu, sang ngày hôm sau kiểm tra thấy đồ vật vẫn nguyên vẹn, không biến thành đất cát khúc gỗ mới yên lòng. "Diêm quản sự, kiểm đếm lập sổ." Cao lão gia dặn dò người dưới quyền. "Dạ, lão gia." Quản sự dẫn bọn gia đinh mở các thùng giấy, từng món hàng đều được bọc trong những chiếc hộp giấy tinh xảo, xếp đặt ngay ngắn chỉnh tề. Cao lão gia khẽ gật đầu, đám thương nhân Úc Châu này làm ăn quả thật xa xỉ — chỉ riêng chỗ bao bì này e rằng đã tốn không ít tiền. Ba người ngồi trên ghế, nhìn gia đinh Cao phủ kiểm hàng. Dưới ánh nến lờ mờ, tấm áo bào bằng the Nam Kinh của Cao lão gia khẽ ánh lên tia sáng, Tiêu Tử Sơn bất giác liên tưởng đến áo khâm liệm, gai ốc nổi khắp người. May mà họ đã chuẩn bị sẵn một món quà đặc biệt. Kiểm đếm xong xuôi, hai bên đối chiếu lại số lượng. Văn Đức Tự mở một chiếc hộp, lấy ra một chiếc đèn dầu hỏa. Món đồ này tốn của họ không ít thời gian mới tìm mua được ở một cửa hàng bán đồ mỹ nghệ, giá 120 tệ, là món đắt nhất trong số đồ mang theo. Chỉ thấy Văn Đức Tự lấy từ trong thùng ra một can dầu hỏa rót vào, rồi dùng cây nến bên cạnh châm lửa, chẳng mấy chốc ngọn lửa bùng lên, gian thư phòng vốn tối tăm lập tức sáng trưng. Từ Cao lão gia cho tới đám gia đinh, quản sự đều trố mắt nghẹn lời, những món đồ mà hải thương Úc Châu mang tới mấy ngày nay không thứ nào để lại ấn tượng sâu đậm bằng thứ này. "Đây là đèn dầu hỏa, xin gửi tặng đại quan nhân một món dùng thử." "Quả là kỳ vật!" Cao lão gia rảo bước tiến lại gần. Ngọn lửa màu trắng sáng rực đến chói mắt, bên ngoài còn có chụp đèn bằng thủy tinh trong suốt. Hắn quay đầu hỏi: "Vật này là do quý xứ chế tạo sao, giá trị bao nhiêu?" Tiêu Tử Sơn không khỏi cảm thán trước khao khát ánh sáng của con người. Những món đồ họ ngỡ rằng người cổ đại sẽ kinh ngạc thì chẳng gây nên gợn sóng nào đáng kể, trái lại chiếc đèn dầu hỏa vốn đã bị đào thải khỏi xã hội hiện đại lại khiến đối phương chấn động — chỉ đơn giản vì nó sáng hơn nến và đèn dầu thông thường quá nhiều. Nếu Cao lão gia nhìn thấy đèn điện thì sao?! Tiêu Tử Sơn bỗng tràn đầy lòng tin vào kế hoạch xuyên việt mai sau. "Đúng là hàng do bản quốc chế tạo," Văn Đức Tự nở nụ cười đậm chất con buôn, "Hai trăm lạng là đủ." "Kỳ vật, đúng là kỳ vật!" Cao lão gia mê mẩn đi quanh chiếc đèn ngắm nghía hồi lâu, lại bắt chước Văn Đức Tự vặn thử núm điều chỉnh độ lớn của ngọn lửa, thấy ánh sáng muốn tỏ thì tỏ, muốn mờ thì mờ, hoàn toàn theo ý muốn. Hắn thầm thán phục trong lòng. Hắn biết món này tuy kiểu dáng kỳ lạ, lại có thêm cái chụp thủy tinh đắt giá, song thực chất cũng chỉ như ngọn đèn đĩa dầu của chốn bần hàn, vậy mà độ sáng lại gấp hơn mười lần, không khét mùi dầu, không bốc khói đen, lại chỉnh được sáng tối, thợ khéo Úc Châu chẳng lẽ đều là Lỗ Ban tái thế? Bất chợt nhớ ra một chuyện, hắn lại hỏi: "Dầu dùng cho đèn này... ừm, dầu hỏa, cũng là do Úc Châu sản xuất sao?" Tiêu Tử Sơn gật đầu, Cao lão gia này quả là người thông minh, liếc mắt một cái đã nhận ra mấu chốt. "Chính xác." "Giá dầu thế nào?" "Mười lạng một bình." Một bình thực chất chỉ vỏn vẹn một lít. Hiện tại họ chưa tính mở rộng buôn bán dầu hỏa, nên cứ bán đắt một chút cũng chẳng sao, lại chừa được dư địa cho sau này. (Giá dầu hỏa thắp đèn tại Thượng Hải là 8,5 tệ/lít) "Đèn thì tốt thật, nhưng dầu thì..." Cao lão gia lộ vẻ tiếc nuối. "Một bình dầu có thể thắp hơn mười canh giờ, một tháng cũng chỉ tốn chừng mười, hai mươi lạng bạc, không tính là quá đắt." "Nếu dầu rẻ hơn một chút, món này ta có thể bán đắt như tôm tươi..." Cao lão gia lòng đầy tiếc rẻ. Tiêu Tử Sơn chỉ cười xòa, không tiếp lời. Cao lão gia biết đám hải thương Úc Châu này không chịu nhượng bộ. Nhưng tự dưng có được chiếc đèn này, lại được tặng kèm mười hai bình dầu hỏa, coi như đã vớ được mối lợi lớn. Hắn thầm nghĩ, có khi đổi sang dầu cải cũng dùng được chăng, mai này phải thử xem sao. Ngay sau đó, Tiêu Tử Sơn làm mẫu cách tháo lắp, bảo dưỡng và châm dầu một lượt. Cao Cử sai một tiểu sai đứng bên quan sát học theo, rồi làm thử vài lần, thấy không có sai sót gì mới bắt đầu đối chiếu đơn hàng tính giá. Tiền hàng theo mức giá đã định, tính toán xong xuôi được hơn ba nghìn lạng bạc trắng. Tiêu Tử Sơn yêu cầu một nghìn năm trăm lạng trong số đó quy đổi thành vàng, Cao lão gia liên tục lắc đầu, bảo ban đêm không có chỗ đổi vàng, trong tay hắn cũng chỉ có năm sáu mươi lạng. Cuối cùng, hai bên chốt dùng sáu mươi lạng vàng để thế cho sáu trăm lạng bạc. Tiêu Tử Sơn lại đề nghị mua đồ gốm sứ, điều này không nằm ngoài dự liệu của Cao lão gia, bởi thương nhân hải ngoại xưa nay đều chuộng thu gom gốm sứ. Việc này chẳng có gì khó khăn, trong kho của hắn chất đầy. Hắn liền sai người khiêng mấy sọt đồ gốm sứ chuyên dùng xuất khẩu tới. Tháo dây rơm bọc ngoài, lấy vài món ra xem xét, nhờ mấy cuốn sách về đồ gốm sứ đã cấp tốc đọc qua, Tiêu Tử Sơn nhận ra đây chính là "gốm sứ Kraak", dòng đồ sứ xuất khẩu tiêu biểu vào thời vãn Minh. Loại gốm sứ này hiện nay bán được bao nhiêu tiền? Một chiếc đĩa bình thường cũng không dưới vài nghìn nhân dân tệ. Vào ngày 10 tháng 12 năm 2005, 214 món gốm sứ Kraak do người Thụy Điển Sten Sjöstrand trục vớt từ vùng biển Nam Hải đã được đem đấu giá tại phiên chuyên đề "Gốm sứ vớt từ biển tàu Minh Vạn Lịch, tàu Thanh Desaru" của nhà đấu giá Gia Đức Trung Quốc. Dù ngâm nước thời gian dài khiến men gốm bị ăn mòn nghiêm trọng, thậm chí bong tróc, phiên đấu giá vẫn đạt tỷ lệ gõ búa 92%, tổng doanh thu lên tới 2,727 triệu tệ. Trong đó, một chiếc đĩa hoa điểu viền cánh sen hoa lam thời Minh Vạn Lịch đã được bán với giá 55.000 tệ. Giờ phút này, gốm sứ Kraak hoàn toàn mới tinh đang nằm đầy ắp trong mấy sọt lớn ngay trước mắt họ! Mua đứt số gốm sứ này chỉ tốn chưa đầy hai mươi lạng bạc. Nhóm Tiêu Tử Sơn thầm kêu rẻ, còn Cao lão gia lại cười thầm mấy tay hải thương này không hiểu giá thị trường. Cả hai bên đều cảm thấy mình vớ được món hời lớn. Trước khi rời đi, Văn Đức Tự để lại hai trăm lạng bạc, nhờ Cao lão gia mua một căn nhà ở gần đó để làm chỗ dừng chân. Theo kế hoạch, lối ra của lỗ sâu tại thời không này tạm thời sẽ đặt ở nơi đó. Cao lão gia đều gật đầu nhận lời. Sau khi đám hải thương Úc Châu rời đi, Cao lão gia một mình ngồi trầm ngâm trong thư phòng rất lâu, ngay cả nàng thiếp đến mời hắn đi nghỉ cũng bị đuổi ra ngoài. Mua một căn nhà, với năng lực của hắn tự nhiên chẳng đáng là bao, nhưng thân phận của nhóm người này trước sau vẫn mập mờ khôn xiết, khiến hắn không khỏi lo ngại. Đi đi lại lại vài vòng, hắn gọi quản sự tới dặn dò tuyệt đối không được để lộ chuyện của đám hải thương Úc Châu ra ngoài. Lại bảo quản sự lập danh sách tất cả những gia đinh, tiểu sai và nha hoàn biết chuyện đem vào, hễ phong thanh lọt ra ngoài sẽ tra xét nghiêm trị. Chú thích: Kiến thức về gốm sứ Kraak được trích từ sách của ông Mã Vị Đô. (Hết chương)