Chương 250: Sống trong lo âu, chết trong an nhàn

Vương Trường Lạc gật đầu, theo lão môn tử bước qua bài phường, đập vào mắt là con đường đá xanh thẳng tắp, hai bên dựng những tấm bia đá loang lổ khắc tên các học tử đỗ đạt khoa cử qua các năm, phần lớn là Tú tài, hiếm hoi mới có Cử nhân, còn Tiến sĩ thì tuyệt nhiên không có một ai, gia để quả thực có phần đơn bạc. Cuối con đường là Minh Luân Đường, cánh cửa sơn đen khép hờ, loáng thoáng vọng ra tiếng tụng kinh đọc sách trầm bổng ngân nga. Mấy sinh viên vận áo vạt thẳng bằng vải xanh cắp sách vội vã đi qua, thấy huyện lệnh cùng mọi người đi tới liền khựng bước, khom mình hành lễ. Ánh mắt bọn họ lập tức dừng lại trên thân thiếu niên khôi ngô bên cạnh Thẩm Huyện Lệnh, trong lòng không khỏi suy đoán thân phận. Kẻ thi đỗ Tú tài chẳng ai ngu muội, đối chiếu với thông báo hôm nay nói rằng danh dự huyện học huấn đạo sẽ đến, tất cả đều đoán ra thân phận thực sự của Vương Trường Lạc, bèn quay sang phía hắn hành lễ: "Vương lão sư." Vương Trường Lạc có chút mất tự nhiên, trước kia ở Vĩnh An hương bị bao nhiêu người gọi thẳng mặt là lão sư cũng không có cảm giác này, nghĩ lại thì đây là nơi huyện học dạy chữ dạy người, bản thân chữ còn chưa nhận hết, quả thực có chút hổ thẹn... Tiếp tục rảo bước vào trong, lại viên Lễ phòng bổ sung thêm: "Huyện học có hai mươi lẫm thiện sinh viên, hai mươi tăng quảng sinh viên, và sáu mươi tám phụ học sinh viên, tổng cộng một trăm lẻ tám người." Vương Trường Lạc đối với lẫm sinh, tăng sinh và phụ sinh cũng có hiểu biết nhất định. Cái gọi là lẫm sinh chính là hạng xuất chúng trong hàng Tú tài, do triều đình Đại Tần chu cấp, ăn ở miễn phí, được ở trong hiệu xá của học cung, mỗi tháng còn được cấp phát lương thực và bạc vụn chi tiêu, vừa dùi mài kinh sử vừa có tiền mang về, đãi ngộ vô cùng hậu hĩnh. Cấp bậc kế tiếp là tăng sinh, còn gọi là tăng quảng sinh viên. Tăng sinh không được hưởng lẫm mễ và lẫm ngân do Đại Tần ban phát, địa vị kém hơn lẫm sinh nhưng cao hơn phụ sinh, trong các kỳ thi tuế khảo và khoa khảo nếu thành tích xuất sắc sẽ được bổ sung vào hàng lẫm sinh. Điều đó có nghĩa chỉ cần thi cử đỗ đạt, lọt vào tốp hai mươi người đứng đầu là có thể gạt bỏ lẫm sinh hiện tại, chiếm lấy đãi ngộ cùng bổng lộc bạc gạo của đối phương, thuộc diện có tiền đồ để phấn đấu. Xuống thêm một bậc nữa là Phụ sinh tú tài thấp kém nhất, mọi chi phí tự mình gánh vác, không có bạc gạo chu cấp, nói một cách thông tục chính là đi học phải đóng tiền học nhờ, lại không được bao cơm bao ở, tình cảnh hết sức thảm đạm. Cả ba hạng Tú tài này đều có thể xưng là sinh viên, lý lịch phải trong sạch, đa phần xuất thân từ con em địa chủ và thương hộ, con em hàn môn chưa đầy ba phần mười, còn người làm nông chốn thôn dã thì vô cùng hiếm hoi, gần như tuyệt tích. Đơn cử như Nhị Bá của Vương Trường Lạc, dẫu là phụ sinh thấp kém nhất kia cũng là giấc mộng cả đời không với tới. Muốn thi lấy công danh, khó hơn lên trời. Chẳng trách Nhị Bá vừa nghe tin hắn được nhận quan chức Huấn đạo Thanh Lan huyện học lại tức tối đến mức hộc máu. Đối với một kẻ dùi mài kinh sử hơn mười năm mà chẳng chạm nổi vào bậc thềm huyện học như ông ta, đây quả là đòn giáng kinh thiên động địa. Nghĩ đến đây, Vương Trường Lạc khẽ mỉm cười. "Trường Lạc, ngươi cười cái gì?" Thẩm Huyện Lệnh hỏi. "Không có gì, chỉ đột nhiên nghĩ đến chuyện buồn cười." "Ha ha ha, đi thôi, phía trước là Minh Luân giảng đường, đến lúc ngươi trổ tài rồi." Huyện lệnh đích thân lâm giá, giáo dụ cùng hai vị huấn đạo đã đứng chờ sẵn trước cửa Minh Luân giảng đường. Sau khi mọi người hành lễ xong xuôi, Thẩm Huyện Lệnh đích thân giới thiệu Vương Trường Lạc với tất cả. Ánh mắt giáo dụ cùng hai vị huấn đạo lập tức sáng rực, chăm chú nhìn thiếu niên anh hùng trong lời đồn bằng vẻ nhiệt thành. "Vương đại nhân!" "Bái kiến ba vị đại nhân!" Chính hắn là người đã viết nên áng thơ lưu danh thiên cổ như "Đại Tần xuất tái". Nhìn kỹ dung mạo, thân hình hắn sừng sững như tùng bách, mày mắt sáng sủa, thần sắc trầm ổn, tuy tuổi đời còn nhỏ nhưng đã toát ra khí độ không kiêu ngạo cũng không tự ti. Giáo dụ tỉ mỉ quan sát, thấy hắn diện mạo đoan chính, đường nét phân minh, vừa có nhuệ khí của bậc thiếu niên, lại không mất đi vẻ trầm tĩnh. Một thân bố y mộc mạc càng tôn lên khí chất gọn gàng dứt khoát, rất giống hình ảnh Long Thành phi tướng trong áng thơ của hắn. Hai vị huấn đạo đưa mắt nhìn nhau, thầm gật đầu tán thưởng. Thiếu niên này không giống hạng tài tử tầm thường thích làm bộ thanh cao, trái lại trông vô cùng vững chãi, chỉ đứng yên tại đó đã tựa như thanh bảo kiếm chưa rút khỏi bao, phong mang nội liễm, khiến người ta không dám xem thường. "Vương lão sư!" Các sinh viên tú tài đồng loạt hành lễ. Trong số đó có hai kẻ trong lòng dậy sóng kinh hoàng, vội vàng cúi gằm mặt xuống, sợ bị Vương Trường Lạc nhìn thấy. Một kẻ là Chu Doãn Chi, Tú tài nhà họ Chu ở Hoài An hương, mấy hôm trước vừa đắc tội với Vương Trường Lạc, lúc này lại có mặt ở huyện học, trong lòng điên cuồng cầu nguyện đừng nhìn ta, Vương đại nhân tuyệt đối đừng nhìn ta. Kẻ còn lại là con trai của Tôn lão gia ở Tôn trạch trong huyện thành, cũng là tân khoa Tú tài. Vừa về đến nhà đã nghe kể chuyện xích mích giữa gia đình và Vương Trường Lạc, ban đầu vốn chẳng bận tâm, nay mồ hôi ướt đẫm cả lưng áo. Ngộ nhỡ Vương Trường Lạc vì mối hiềm khích mấy hôm trước mà tìm cách đày đọa hắn thì biết làm thế nào! Cả hai thấp thỏm không yên, toát mồ hôi lạnh, bỗng nghe Thẩm Huyện Lệnh lên tiếng, đại ý nói hôm nay đặc biệt mời Vương Trường Lạc trong cương vị Thanh Lan huyện học huấn đạo đến giảng bài cho sinh viên huyện học, tiện đường giao lưu đôi chút. Hai kẻ nọ trút được gánh nặng trong lòng, không phải cố ý đến tìm bọn hắn gây phiền phức là tốt rồi, song vẫn cúi gằm đầu không dám nhìn thiếu niên chói lọi phía trước, thật sự quá mức đáng sợ. Đám sinh viên đương nhiên mừng rỡ, mong mỏi học hỏi được đôi chút bản lĩnh từ Vương Trường Lạc. Nếu bản thân cũng có thể ngâm ra áng thi văn như "Đại Tần xuất tái", lo gì không đỗ Cử nhân? Trong vài tháng trở lại đây, khắp huyện thành Thanh Lan đều truyền tụng câu chuyện truyền kỳ về Vương Trường Lạc. Mới mười bốn tuổi đã bắn chết đầu lĩnh lưu khấu, bắt sống đầu lĩnh hải tặc lẩn trốn, được sắc phong ba chức quan cửu phẩm, dùng thế áp đảo chèn ép Tôn trạch môn hộ hiển hách trong huyện, uy danh hiển hách. Gần đây lại rộ lên giai thoại cùng Vĩnh An quận chúa, một người ngâm thơ, một người múa bút, tài tử giai nhân, đề tài chấn động khắp chốn, dẫu là chó chạy ngoài đường nghe thấy cũng phải vểnh tai nghe ngóng thêm vài câu. Mọi người lần lượt an tọa. Vương Trường Lạc đứng trước hơn một trăm con người, nội tâm thoáng chút bất an, nhưng rất nhanh liền lấy lại bình tĩnh. Chẳng phải chỉ là khua môi múa mép thôi sao, hắn đã đọc qua bao nhiêu sách vở, trong đầu chứa đầy các tác phẩm kinh điển, tùy tiện lấy ra một thiên cũng đủ dùng rồi. Vấn đề là nên giảng kinh điển nào cho đám người này... Vương Trường Lạc khổ sở suy nghĩ, không thể quá thâm sâu, cũng không thể quá nông cạn, điều quan trọng nhất là không được mang tư tưởng phản loạn, không được công kích triều chính Đại Tần. Dù hoàng đế đương triều hôn dung vô đạo, song Vương Trường Lạc chưa ngốc đến mức công khai bài xích triều đình và bệ hạ. Cuối cùng hắn chọn lấy áng văn kinh điển "Sinh vu ưu hoạn, tử vu an lạc", thiên này hắn có thể đọc thuộc lòng từng chữ không sai một nét, lại thấu hiểu toàn bộ ý tứ, điểm cốt yếu nhất là tám chữ này không quá khó viết, hắn có thể viết được. Ánh mắt Vương Trường Lạc trong trẻo, lần lượt đảo qua hơn một trăm gương mặt trước mắt. Đám Tú tài tuổi tác không đồng đều, có kẻ đã già nua xế bóng, có người hãy còn trẻ tuổi, chẳng lớn hơn hắn là bao, điểm chung duy nhất chính là vẻ khát khao cầu học chân thành hiện rõ trên mặt. Khẽ hắng giọng, Vương Trường Lạc đặt tay lên thẻ tre trên án thư, mở đầu bằng vài lời: "Chư vị có biết, vì sao bách tính Đại Tần ta lại có thể yên giấc ngủ say giữa tiếng hí ngựa của Hung Nô?" Trong giảng đường lập tức tĩnh mịch, đến cả tiếng thở cũng nghe rõ mồn một. Giọng Vương Trường Lạc không nhanh không chậm vang lên: "Nơi biên ải đáng sợ nhất không phải đao tên của rợ Hồ, mà là những ngày thái bình kéo dài, đến cả dây cung cũng bị chùng." Ngón tay hắn khẽ vuốt ve cán bút, "Ta từng nghe một lão binh nói, nơi biên ải điều đáng sợ nhất không phải đao quang kiếm ảnh của rợ Hồ, mà là ngày thái bình quá lâu..." Lời còn chưa dứt, cổ tay hắn đột ngột phát lực, cán bút gãy đôi theo tiếng vang. "Đến cả dây cung cũng bị chùng." Cây bút gãy rơi xuống mặt bàn, phát ra thanh âm giòn giã. Vương Trường Lạc nhặt hai đoạn cán bút gãy lên, đưa ra trước mặt mọi người: "Ngọn bút Hồ châu thượng hạng này, nếu cứ bị nhốt mãi trong tráp, ngược lại còn chẳng bền chắc bằng cành liễu do lão nông tùy tay gọt lấy." Đám sinh viên ngồi dưới đưa mắt nhìn nhau, người thì cau mày suy ngẫm, kẻ lại bàn tán xôn xao, không hiểu Vương Trường Lạc nói những lời này có ý tứ gì. Giáo dụ vuốt râu gật đầu, trong mắt lóe lên tia tán thưởng. Bỗng thấy Vương Trường Lạc đặt ngọn bút gãy lên bàn, chuyển giọng: "Hôm nay điều ta muốn giảng, chính là đạo lý dây cung bị chùng." Vương Trường Lạc xoay người, viết lên tấm bảng gỗ phía sau tám chữ lớn mạnh mẽ, tuy không quá mực thanh nhã nhưng vô cùng ngay ngắn. Sinh vu ưu hoạn, tử vu an lạc. Nét mực đẫm đà, bút lực dũng mãnh, tuy không mang dáng vẻ tú khí của bậc văn nhân, nhưng tự có một cõi khí thế túc sát như điểm binh nơi chiến trường sa trường. Đến khi nét bút cuối cùng hạ xuống, cả giảng đường đã hoàn toàn chìm trong tĩnh lặng trang nghiêm.