Chương 10: Hàn môn cũng là môn

Thẩm phủ. Thẩm Tiễn đến phòng khách ở hậu viện ngồi xuống, trò chuyện với Lâm Tĩnh vừa mới dàn xếp chỗ ở xong. Lâm Tĩnh đánh giá thiếu niên đối diện, khen một câu: "Thẩm công tử giữ lời hứa ngàn vàng, dám làm dám chịu, có phong phạm vượt xa phụ thân cậu." Thẩm Tiễn khiêm tốn đáp: "Lâm cô phụ quá khen rồi." Lão cha mà nghe được câu này, chẳng biết nên vui hay nên giận nữa. "Sau này đôi bên đã là thông gia, không cần khách sáo như thế, nên đổi cách xưng hô gọi là cậu đi thôi." Lâm Tĩnh cười tủm tỉm nói. Thẩm Tiễn cũng chẳng phải kẻ câu nệ, liền nói: "Vậy cháu xin phép gọi người là cậu." Nụ cười trên mặt Lâm Tĩnh càng thêm rạng rỡ, nói: "Hiền điệt hiểu chuyện thế là tốt." Thẩm Tiễn định thần lại rồi nói: "Cháu muốn hỏi thăm cậu đôi chút về tình hình gần đây ở kinh đô." Vốn tưởng kiếp này không cần phải bon chen nữa, có thể an tâm nằm ngửa hưởng thụ, ai ngờ hoàn toàn chẳng phải chuyện như vậy, Thẩm gia dường như đã sa sút, vả lại kinh thành cũng có nguy cơ giáng xuống bất cứ lúc nào. Bằng không, lão cha cũng chẳng rúc ở cái huyện Cốc Hà này làm một chức Huyện úy tòng cửu phẩm. Lâm Tĩnh ngạc nhiên: "Hiền điệt muốn hỏi chuyện gì?" Thẩm Tiễn trầm ngâm giây lát rồi hỏi: "Vì sao Thái hậu lại tin dùng khốc lại? Vụ án mưu phản của Khánh Vương rốt cuộc là thế nào?" Đã muốn tránh khốc lại tìm tới cửa chuốc vạ cho gia đình, hắn cần phải thấu hiểu biến động của triều cục lúc này. Lâm Tĩnh chau mày, nói: "Chuyện này nói ra thì dài lắm. Vì sao lại tin dùng khốc lại ư? Ở Thần Đô người ta nói thế nào cũng có, đại khái là bảo đám con em thế gia quá mức tệ hại, ăn lộc vua mà chẳng gánh vác việc vua, đành phải trọng dụng hàn môn." Thẩm Tiễn khẽ nhíu mày: "Con em thế gia xuất thân cao quý, ngậm thìa vàng từ trong trứng nước, đương nhiên kiêu ngạo đầy mình, mắt cao hơn đầu." Hắn chẳng tính là con em thế gia gì cho cam, Lan Khê Thẩm thị nay đã là quận vọng sa sút, đến nhánh của lão cha thì trượt dài thành hào cường nơi huyện nhỏ. Có lẽ đúng như lão cha từng nói, không có lão cha chống đỡ, hắn mà không ra làm quan thì chỉ có nước đi mãi võ bán nghệ xin ăn. "Khốc lại mang tiếng là hàn môn, thật ra tổ tiên cũng từng là quận vọng, sau này nhờ khoa cử mà làm quan, lấy đạo Pháp gia làm nanh vuốt cho Thái hậu, vô cùng thù ghét thế gia môn phiệt và tông thất phiên vương." Lâm Tĩnh giải thích. Thẩm Tiễn gật đầu: "Hàn môn cũng là môn." Điều này chẳng có gì lạ, hàn môn cũng là môn tộc, hay nói đúng hơn, thường dân áo vải đích thực thì ba đời đã tuyệt tự, phần nhiều đều là chi thứ của các danh gia vọng tộc xưa kia, đời đời truyền thừa, sinh sôi nảy nở rồi dần dà biến thành bình dân. Lâm Tĩnh thở dài một tiếng, tiếp tục: "Khánh Vương chính là hoàng tộc họ Lý của triều Cảnh, những phiên vương tông thất mưu phản kiểu này, trong vòng năm năm qua đã là người thứ tám rồi." Thẩm Tiễn: "..." Đây là tước phiên? Hay là vở kịch soán nghịch? Lâm Tĩnh bưng chén trà, nói: "Khánh Vương có mưu phản hay không ư? Còn phải xem nói thế nào đã, theo cách nói của Ngự Sử Đài thì là 'có lẽ có'." Có lẽ có. Nghe thấy ba chữ này, Thẩm Tiễn không khỏi giật thót trong lòng, thầm nghĩ, đây chẳng phải là "mạc tu hữu" sao? Tạm thời nén lại gợn sóng trong lòng, hắn yên lặng lắng nghe Lâm Tĩnh kể tiếp. Chẳng biết từ lúc nào, sắc trời bên ngoài đã tối dần, người hầu thắp nến lên, ánh lửa bập bùng rọi sắc cam vàng lên khung cửa sổ và bàn sách, căn phòng thêm vài phần tĩnh mịch. Lâm Tĩnh nâng chén trà, lắc đầu nói: "Thái hậu có lẽ là muốn trừ khử tông thất, cũng có thể là nhằm triệt hạ thế gia. Mỗi lần có tông phiên mưu phản đều cuốn vào không ít thế gia quận vọng. Có người nói Thái hậu muốn thay thế nhà Cảnh để tự lập ngôi vua, nhưng chuyện này quá đỗi kinh thế hãi tục; cũng có kẻ bảo Thái hậu muốn quét sạch tệ nạn thâm căn cố đế của thế gia môn phiệt, kế thừa di chí của Văn Hoàng đế và Hiếu Hoàng đế." Thẩm Tiễn cau mày, hỏi: "Vậy cậu thấy là khả năng nào?" Xem ra hắn thật sự nên tìm một cuốn quốc sử Đại Cảnh để đọc, chứ giờ ngay cả ai với ai hắn cũng chẳng rõ. Lâm Tĩnh đặt chén trà xuống, giọng điệu có vẻ đôi chút bất bình: "Có lẽ là cả hai, chẳng ai đoán nổi tâm tư của Thái hậu. Đại Cảnh lập quốc hơn trăm năm, nay án phản nghịch liên tiếp xảy ra, tình thế ngày một suy vi, chẳng hiểu rốt cuộc ra làm sao nữa." Đúng lúc này, một giọng nói trong trẻo như tiếng suối reo ngọc khua vang lên bên tai hai người: "Chẳng qua là vì lập quốc đã lâu, trăm mối tệ hại nảy sinh, khó bề xoay chuyển mà thôi." Thẩm Tiễn chăm chú nhìn về phía nữ tử, chỉ thấy nàng đã đổi sang một bộ váy áo tay rộng màu nhã, so với vẻ dịu dàng đoan trang trước đó thì nay lại thêm vài phần khí chất nho nhã, thanh tao. Một lọn tóc xõa ngoài chiếc nón trúc còn vương giọt nước, dường như vừa mới tắm gội xong, theo bước chân nàng tiến lại, hương thơm thanh khiết như sen thoảng tới khiến Thẩm Tiễn khẽ ngẩn người. Thẩm Tiễn hỏi: "Ngu tiểu thư, nàng chưa nghỉ ngơi sao?" Hắn thầm nghĩ, Ngu Thanh Thiền này xem ra kiến giải không tầm thường. Nhưng ngẫm lại, Ngu gia cũng là dòng dõi thư hương, lại ở chốn then chốt như Thần Đô, kiến thức vượt xa các thiên kim tiểu thư nơi quận huyện thì cũng chẳng có gì lạ. Ngu Thanh Thiền khẽ đáp một tiếng, giọng nói mềm mại êm tai: "Vừa dùng xong bữa tối, tiện đường qua đây trò chuyện cùng cậu." Lâm Tĩnh cười nói: "Đứa cháu gái này của ta từ bé đã mê đọc sách, biết còn nhiều hơn cả ta. Hiền điệt nếu có gì muốn hỏi thì cứ việc hỏi nó." Thẩm Tiễn nghiêm nét mặt, khen: "Thế thì thật là thất kính." Thời cổ đại những bậc kỳ nữ thông hiểu thi văn, tường tận kinh sử như thế thật ra cũng chẳng hiếm, hay đúng hơn là nhờ sự un đúc và bồi dưỡng từ giáo dục gia đình. "Hiền điệt à, lấy vợ phải lấy người hiền đức đấy." Lâm Tĩnh mỉm cười tiếp lời. Câu nói này khiến bầu không khí giữa đôi nam nữ trẻ tuổi bỗng trở nên ngượng ngùng. Ngu Thanh Thiền dường như có phần e thẹn, chiếc khăn trong tay khẽ vặn lại, nhất thời không thốt nên lời. Thẩm Tiễn bưng chén trà khẽ nhấp một ngụm, nói: "Ngu cô nương đã tinh thông quốc sử cùng thế cuộc triều đình, chi bằng giải thích cho tôi đôi điều." Giọng Ngu Thanh Thiền dịu dàng êm ái: "Không rõ Thẩm thế huynh muốn tìm hiểu về phương diện nào?" Thẩm Tiễn vẻ mặt thản nhiên, nói: "Cứ nói về Thái hậu cùng những tệ nạn của Đại Cảnh đi." Hắn muốn giúp phụ thân thăng quan, nắm giữ quyền bính lớn hơn, vậy thì cần phải thấu hiểu những mâu thuẫn hiện hành của triều đình, mới có thể thuận nước đẩy thuyền, mượn lực đả lực. Người ta thường nói, vận mệnh của một người vừa phải dựa vào sự phấn đấu của bản thân, vừa phải tính tới tiến trình của lịch sử. Lão cha kiếp này hình như chỉ biết cắm đầu kéo xe mà chẳng biết ngẩng đầu nhìn đường. Ngu Thanh Thiền khẽ đáp, tiếp lời: "Vậy thiếp xin nói từ vụ án Thái hậu và Khánh Vương mưu phản trước." Thẩm Tiễn ngồi ngay ngắn, nói: "Rửa tai lắng nghe." "Khánh Vương là thúc phụ của ấu đế, là hoàng đệ thứ mười ba của tiên hoàng, kiêu dũng thiện chiến, từng giữ chức Tiết độ sứ Thiên Bình. Sau khi tiên hoàng băng hà, ông ta được Thái hậu phong làm Đô đốc ở Đàm Châu. Vì bất mãn việc Thái hậu lâm triều xưng chế nên ngầm nuôi binh mã, câu kết triều thần, chuẩn bị tiến kinh cần vương. Ban đầu đánh đâu thắng đó, quét sạch sáu châu, mũi nhọn binh đao tiến thẳng đến Hán Giang." Ngu Thanh Thiền nói. Nét mặt Thẩm Tiễn hơi khựng lại, ánh mắt lóe lên, thầm nghĩ, ngay cả Tiết độ sứ cũng xuất hiện rồi sao? Đại Cảnh này... rốt cuộc cầm kịch bản của triều đại nào vậy? Thật không trách được hắn, trong ký ức của nguyên chủ vốn dĩ chẳng bao giờ đọc quốc sử, ngay cả việc lớn đến nhường này mà cũng hoàn toàn không hay biết. Hơn nữa cương thổ Đại Cảnh rộng lớn, châu huyện đông đảo, bản thân hắn trong ký ức ngày thường lại chẳng hề xem để báo, quả thực chỉ là một kẻ quê mùa nơi huyện nhỏ. Ngu Thanh Thiền giải thích: "Triều đình phái Tả Vệ Đại tướng quân thống lĩnh mười vạn quân, hợp cùng binh mã các châu tiến đánh Đàm Châu. Khánh Vương không địch nổi nên bại trận, bị áp giải về Thần Đô. Từ thư từ qua lại cùng các mối quan hệ thông gia đã liên lụy tới không ít triều thần, Ngu gia cũng bị vạ lây." Nói đến cuối, ngữ khí của Ngu Thanh Thiền rõ ràng chùng xuống, nhuốm vài phần ảm đạm. Thẩm Tiễn lắc đầu: "Chỉ dựa vào mảnh đất một châu để đối kháng trung ương, sao có thể thành sự? Nhưng cốt nhục tông thất tương tàn, e là cũng khiến người ngoài chê cười." Nhìn khắp lịch sử cổ đại kiếp trước, gần như chẳng có ai thành công, nhưng loại chuyện này xảy ra nhiều thì không thể nghi ngờ, uy tín của trung ương cũng bị lung lay. Lâm Tĩnh than thở: "Hiền điệt nói chí phải." Ngu Thanh Thiền trong lòng khẽ kinh ngạc, dường như không ngờ đối phương xuất thân từ hào cường nơi huyện nhỏ mà lại có tầm nhìn bực này. Thẩm Tiễn bưng chén trà hớp một ngụm, lại hỏi: "Ngu cô nương có thể nói tiếp về những tệ nạn tích tụ của Đại Cảnh không?" Ngu Thanh Thiền định thần lại, dường như đang cân nhắc điều gì đó, rồi chậm rãi cất lời: "Đất đai phân chia không đều, hai đời tiên hoàng đều dốc sức vào việc quân bình điền mẫu, ức chế thế gia." Thẩm Tiễn thầm nghĩ quả nhiên. Phàm là triều đại phong kiến, chẳng có vương triều nào thoát khỏi hai chữ đất đai, đó là hệ quả tất yếu do sức sản xuất bị giới hạn. Thẩm Tiễn hỏi: "Đất đai không đều ư? Vậy đất nằm trong tay ai?" Hắn thật ra đoán cũng đoán ra được, chẳng qua là nằm trong tay thế gia đại tộc và phiên vương tông thất, song vẫn cần phải kiểm chứng lại. "Thế gia môn phiệt, quận vọng hào cường, phiên vương tông thất... và lê dân thiên hạ." Ngu Thanh Thiền chậm rãi thốt ra mấy từ, lời ít mà ý nhiều. "Xin rửa tai lắng nghe." Thẩm Tiễn nghiêm nét mặt nói. Lâm Tĩnh đứng bên cạnh quan sát, trong lòng vô cùng hài lòng. Đứa cháu gái này của ông tuy mắc tật ở mắt nhưng thông minh tuyệt đỉnh, bụng đầy kinh thư, đáng tiếc lại chẳng phải thân nam nhi, nếu là nam nhi thì Ngu gia có lẽ chưa chắc đã rơi vào bước đường hôm nay.