Chương 1688: Quy luật tự nhiên (1)

Mưa gió qua đi ắt có cầu vồng, Tử Cấm Thành vẫn là Tử Cấm Thành thuở nào. Vẫn ngói vàng tường đỏ nguy nga tráng lệ! Nhưng nhìn kỹ lại, Tử Cấm Thành dường như chẳng còn giống Tử Cấm Thành khi xưa. Đình đài lầu các vẫn trơ trơ, bóng người xưa cũ mịt mù chẳng thấy. Người mới nào hay xuân thu đẹp, chỉ thấy hoàng đế ngự đài cao. Tử Cấm Thành sẽ không đổi, hoàng đế cũng không đổi, đổi thay chăng chỉ là con người! Thái tử Lục Cân vẫn ngày ngày đọc sách ở điện Văn Hoa, hoạn quan hầu cận bên người đã đổi thành một kẻ xa lạ. Một kẻ ngoài ba mươi, vóc dáng vạm vỡ, tướng mạo xấu xí lại cực kỳ kiệm lời, lúc nào cũng cúi đầu rũ tay, mặt không chút biểu cảm. Hắn tên Trần Bất Đối! Nghe đâu trước kia hắn là thái giám lĩnh ban của Kính Sự Phòng, nghe đâu do chính tay hoàng hậu nương nương tuyển chọn, và nghe đâu chưa từng có ai thấy hắn cười. Lại có Quách lão thái phi, bà dẫn theo phi tần của tiên đế dọn sang Hiếu Lăng sinh sống, nói là để thủ lăng cho Thái Tổ Cao Hoàng đế, khiến Tử Cấm Thành rộng lớn chừng này lại càng thêm quạnh quẽ. Căn nguyên đằng sau mọi chuyện, có kẻ tường tận, có người mơ hồ, lại có kẻ mờ mịt... Bên ngoài càng có vô số lời đồn đoán, nhưng theo thời gian trôi qua, những suy đoán ấy cũng như cơn gió thoảng qua Tử Cấm Thành, ngày một xa dần! ~ Đợt nắng hanh vừa dứt, mùa đông thoắt cái đã tràn về. Mùa đông năm nay không chỉ đến sớm mà còn lạnh lẽo khác thường, trời đất lúc nào cũng u ám mây mù, chốc chốc lại có những hạt buốt giá rơi xuống, chẳng rõ là mưa hay tuyết. Hoàng đế sợ người, nhưng cũng ghét cay ghét đắng cái rét. Bởi vậy từ sớm đã có thái giám đốt địa long trong điện Càn Thanh, khiến gian điện ấm áp như tiết xuân. Trong điện, một chậu lan lặng lẽ nở hoa bên bậu cửa sổ. Chu Doãn Thông đứng trước khung cửa sổ dán giấy dầu, nhìn bầu trời xám xịt bên ngoài, cất lời: “Năm nay đông về sớm, sương giá cũng sớm, e là sẽ ảnh hưởng đến mùa màng!” Sau lưng hắn là Lý Chí Cương vừa từ Hà Bắc quay về kinh sư. Gần nửa năm không gặp, hắn gầy đi trông thấy, song tinh thần lại đặc biệt phấn chấn. “Hoàng thượng một lòng vì vạn dân, thực là phúc phận của muôn dân trong thiên hạ!” Lý Chí Cương lên tiếng. Chu Doãn Thông vẫn nhìn ra ngoài cửa sổ: “Phương nam đã lạnh thế này, phương bắc ra sao có thể tưởng tượng được. Một khi ảnh hưởng đến đồng áng, ngày tháng của bá tánh sẽ khốn khó ngay! Hộ bộ vừa dâng tấu sớ lên trẫm, nói phải tính kế phòng ngừa chu đáo, tốt nhất là nên hoãn thuế cho một số châu phủ!” “Lại còn xin các châu phủ gấp rút kiểm kê lượng lương thực dự trữ báo lên, để phòng khi bất trắc!” Lý Chí Cương trầm mặc chốc lát, liếc nhìn bóng lưng hoàng đế: “Kỳ thực theo thần thấy, cũng không cần đến mức ấy!” Dứt lời, hắn ngừng lại một chút rồi tiếp, “Đại Minh ta cương vực vạn dặm, tai ương nhỏ nhặt khó lòng tránh khỏi. Cứ hễ gặp tiết trời bất thuận là lại làm to chuyện, theo thần thấy có phần hơi sợ bóng sợ gió!” “Cái gọi là tính không bằng trời tính! Nếu thực sự có tai ương, tình hình các nơi cũng hoàn toàn khác nhau, xử lý phải phân định nặng nhẹ gấp hoãn. Trung ương có chuẩn bị thế nào cũng phải tùy tình hình thực tế ở địa phương, nếu không màng sự vụ địa phương mà cứ khăng khăng làm theo ý nghĩ của mình...” “... thì đôi khi khéo lại phản tác dụng!” Lý Chí Cương vừa nói vừa liếc nhìn bóng lưng Chu Doãn Thông, “Huống hồ kho lương các châu phủ của Đại Minh ta dự trữ sung túc, có tai ương thì phát lương cứu tế là xong, hoàn toàn không cần từ trên xuống dưới cứ phải căng thẳng quá mức, làm cho lòng người hoang mang!” “Thực sự có tai ương, không chặn được thì trị thôi! Họa chưa tới đã gióng trống khua chiêng như thế, đến lúc chỉ là một phen mừng hụt, chẳng những mất mặt mà còn làm lỡ dở chính sự khác trong triều!” Đây chính là một điểm Chu Doãn Thông vừa ý ở Lý Chí Cương. Người này không phải loại chỉ biết a dua nịnh hót mù quáng, mà có cách nhìn nhận riêng về việc triều chính. Điểm xuất phát của hắn đôi khi thực tế hơn hẳn những kẻ khác. Chu Doãn Thông mỉm cười, vẫn không quay đầu lại: “Tâm ý của họ là tốt, dẫu sao mấy năm nay liên tiếp gặp tai ương, họ cũng sợ rồi!” “Hoàng thượng nói rất phải, tâm ý của chư công trong triều là tốt!” Lý Chí Cương lại nói, “Nhưng theo thần thấy, e là có phần quá nông cạn bề ngoài! Triều đình khua môi múa mép, cấp dưới chạy gãy cả chân. Chư công trong triều thì vẹn cả đôi đường, tiếng thơm nhân chính ái dân cũng giành trọn, nhưng kẻ bên dưới khó tránh khỏi than thở ngút trời!” “Hơn nữa, xưa nay năm mất mùa đói kém đều là lúc quan lại giở trò mờ ám đục khoét. Nay bóng dáng tai ương còn chưa thấy đâu đã bắt đầu trù bị, ắt sẽ có kẻ thò tay chấm mút!” Chu Doãn Thông cười khẽ, bĩu môi không nói. Lý Chí Cương vẫn là Lý Chí Cương thuở nào, mỗi khi bày tỏ quan điểm của mình đều không quên đạp kẻ khác vài cái. “Thần xin nói một câu không phải, chư công trong triều nên xuống địa phương mà xem!” Lý Chí Cương lại bảo, “Kỳ thực tai ương chẳng đáng sợ đến thế, bách tính cũng chẳng dễ chết rét chết đói như vậy. Gặp tai ương lặt vặt, dân chúng khắc biết tự tìm đường sống! Thiên hạ rộng lớn chừng này, triều đình sao quản xuể hết? Thuế má một khi đã hoãn, muốn thu lại sẽ muôn vàn khó khăn.” Nghe vậy, Chu Doãn Thông nhíu mày. Đây là điểm hắn không thích ở Lý Chí Cương, sâu thẳm trong lòng kẻ này quá đỗi lạnh lùng, làm gì cũng lấy lợi ích đặt lên hàng đầu. “Sai sự của khanh ở phương bắc làm rất tốt!” Chu Doãn Thông rốt cuộc cũng ngoảnh lại, ngồi xuống vẻ tùy ý, nâng lò sưởi ấm trong tay, “Thân sĩ phương bắc bị khanh quần cho một trận, trên hoàng sách của Hộ bộ đã dôi ra thêm hai phần điền địa, lại còn dẹp tan thói đời tà vẹo giúp người khác ký thác ruộng đất trốn thuế, có công!” Lời ngợi khen của Chu Doãn Thông khiến cõi lòng Lý Chí Cương lập tức nóng bừng. Nói ra cũng lạ, hắn làm quan chẳng tham ô, thậm chí cũng không ham hưởng lạc, nhưng hễ nghe hoàng đế ngợi khen là không sao kìm nén được niềm vui sướng. “Nếu bệ hạ cho thần thêm chút thời gian, đám thân sĩ kia nuốt vào thế nào, thần sẽ bắt bọn chúng nhả ra thế ấy!” Lý Chí Cương mở miệng nói, “Thần đã lén tính toán, chỉ riêng số thuế má bấy lâu nay bọn đại địa chủ ký thác dưới danh nghĩa thân sĩ để trốn tránh, đã là một con số khổng lồ!” “Bọn chúng ký thác ruộng đất vào thân sĩ vốn đã phạm quốc pháp, nay để chúng thành thực kê khai nộp lại điền địa là quá hời cho chúng rồi! Phải truy cứu tội trạng, chẳng những bắt bọn chúng nộp đủ thuế các năm trước, mà còn phải phạt thêm tiền lãi!” “Tàn nhẫn!” Chu Doãn Thông thầm nghĩ, Lý Chí Cương còn tàn nhẫn hơn cả hoàng đế như hắn! Hoàng đế chẳng qua chỉ muốn tầng lớp thân sĩ không thể tiếp tục cậy đặc quyền để bao che cho kẻ khác trốn thuế. Còn Lý Chí Cương thì muốn trực tiếp tịch thu gia sản, phạt bạc nhà người ta. Nghe thì hả dạ thật, nhưng Chu Doãn Thông không thể làm vậy, giai đoạn này cũng chưa dám làm vậy. Làm thế chẳng khác nào đắc tội với cả tầng lớp thân sĩ lẫn địa chủ. Chặn đường tài lộ của người ta khác nào giết cha mẹ người ta! “Chuyện có nặng nhẹ gấp hoãn!” Chu Doãn Thông bắt chéo chân, “Cứ từng bước mà làm!” Nói đoạn, hắn lại tiếp: “Khanh hãy nghỉ ngơi ít ngày, sau đó đi các tỉnh phương nam tiếp tục tra xét!” Nói đến đây, hắn bỗng mỉm cười: “Khanh vốn là quan lại phái Giang Nam, chắc hẳn biết rõ chỗ thực sự khó khăn còn nằm ở phía sau!” “Kỳ thực chỉ riêng việc truy xét ký thác ruộng đất trốn thuế thì không khó!” Lý Chí Cương nghiêm sắc mặt nói, “Dẫu sao nước có quốc pháp, thân sĩ hay quan viên cũng vậy, đối mặt với sự thật rành rành bọn họ không thể chối cãi, chỉ đành ngậm bồ hòn làm ngọt. Huống hồ cho đến nay, khi hoàng thượng còn chưa hạ lệnh tước bỏ đặc quyền của họ, bọn họ sẽ chẳng đến mức không biết điều mà làm loạn!” “Chỗ khó khăn nhất là vừa phải tước đặc quyền, vừa bắt họ phải nộp lương đóng thuế!” Lý Chí Cương lại nói, “Hỗn loạn ắt sẽ có, nhưng thần xin nói lời khó nghe, cùng lắm là bọn thần liều bỏ thanh danh này đi, cùng lắm là chém một lũ không nghe lời mà thôi. Chẳng lẽ bọn chúng còn dám tạo phản?” Chợt Chu Doãn Thông giật mình nhận ra, Lý Chí Cương hôm nay có điều khác lạ. Những lời bẩm báo của hắn dường như không đặt trọng tâm vào tân chính sắp sửa thi hành, mà đang cố tình dẫn dắt mạch suy nghĩ của Chu Doãn Thông cuốn theo hắn. Nếu là trước kia, tên này đã sớm tranh công rồi! “Rốt cuộc khanh muốn nói điều gì?” Chu Doãn Thông đặt lò sưởi xuống, nghiêm giọng hỏi. “Đã vậy, thần xin nói thẳng!” Đáy mắt Lý Chí Cương lóe lên tia sáng sắc lạnh, “Thần ở các tỉnh phương bắc đã phát hiện ra một mối tệ hại cực lớn của triều Đại Minh ta, nếu không bắt tay vào xử lý ngay từ bây giờ, e rằng mai sau sẽ khó lòng cứu vãn!”