Chương 20: Tôi phải kiếm chút tiền

Hoàng đế cũng phải đau đầu vì tiền. Chu Nguyên Chương là một vị hoàng đế tốt, trong lòng luôn nghĩ đến cuộc sống của dân chúng. Mấy chục phiên vương vào kinh, suốt dọc đường người ăn ngựa uống, chi phí chẳng hề nhỏ. Chẳng trách sau khi Chu Nguyên Chương qua đời, triều đình nghiêm lệnh cấm phiên vương các nơi vào kinh chịu tang. Căn nguyên là sợ đoàn người của họ quấy nhiễu địa phương, khiến dân chúng thêm gánh nặng. Nếu là mấy trăm năm sau, những vị đại đế nhà Thanh gì đó, cứ đến dịp mừng thọ là có cơ hội phát tài. Quan lại các nơi thay nhau dâng lễ, trong cung thì dựng sân khấu, xây vườn hoa. Để phô trương cái gọi là thời thịnh trị huy hoàng, họ mở hội linh đình, xa hoa đến tột bậc. Mấy trăm năm qua, của ngon vật lạ trong thiên hạ đều chảy vào túi một nhà một họ. Để rồi quân tám nước tóc đỏ mắt xanh kéo đến cướp đi hết lần này đến lần khác. "Cháu nhớ lấy!" Thấy Chu Doãn Thông có vẻ trầm ngâm, Chu Nguyên Chương nghiêm mặt nói: "Làm hoàng đế tuy được thiên hạ cung phụng, muốn gì có nấy, nhưng tuyệt đối không được tham lam!" Chu Doãn Thông nghiêm túc lắng nghe lời dạy của ông nội. "Hoàng đế là người đứng ra lo liệu cho thiên hạ, để dân chúng được sống yên ổn, chứ không phải để hại họ!" Chu Nguyên Chương nói tiếp: "Cháu biết quyền lực lớn nhất của hoàng đế là gì không?" Chu Doãn Thông lắc đầu. Hắn mang linh hồn của một người đời sau, có tầm nhìn và kiến giải riêng, còn biết trước chuyện của mấy trăm năm lịch sử. Nhưng hắn hiểu, làm hoàng đế là một môn học sâu xa. "Quyền lực lớn nhất của hoàng đế là tự chủ!" Chu Nguyên Chương siết hai tay thành nắm đấm rồi chậm rãi mở ra, chỉ vào ngực mình. "Thứ phải làm chủ chính là chỗ này! Hoàng đế phải làm chủ lòng mình, kiềm chế lòng tham và ham muốn hưởng lạc!" Chu Doãn Thông cúi lạy: "Cháu ghi nhớ rồi!" Sau đó, Chu Doãn Thông dùng bữa cùng Chu Nguyên Chương, trò chuyện với ông thêm một lúc rồi mới cáo lui, đi về phía Đông cung. Suốt dọc đường, hắn cứ nghĩ mãi một chuyện. Bước chân không ngừng, sắc mặt lại có phần nặng nề. Đám cung nhân, thị vệ theo sau thấy Ngô Vương đang mải suy nghĩ, cũng không ai dám quấy rầy. Chu Doãn Thông đang nghĩ đến tiền. Nếu ông nội lo đoàn người của phiên vương quấy nhiễu địa phương, triều đình cứ ứng trước chi phí cho họ đi qua, chẳng phải xong rồi sao? Mỗi phiên vương có bao nhiêu người nhà, bao nhiêu thuộc quan; tiền ăn, tiền ở mỗi ngày theo phẩm cấp đều có thể tính ra. Huống hồ, nếu triệu họ về kinh thì còn có thể giới hạn số người đi theo. Chẳng cần đến hàng vạn người. Mỗi vị vương gia mang theo vài trăm thị vệ, cộng cả gia quyến và thuộc quan, nhiều lắm cũng chỉ một nghìn người. Phiên vương phương Bắc có thể xuống thuyền theo kênh đào đi về phía nam từ Sơn Đông và những nơi tương tự, như vậy còn đỡ tốn kém hơn. Nhưng vấn đề là lấy tiền ở đâu? Với tính cách của Chu Nguyên Chương, ông sẽ không lấy tiền quốc khố làm lộ phí cho các con. Ông lại càng không đời nào bắt quan lại địa phương quyên tiền như mấy vị đại đế đời sau. Nghĩ đến tiền, Chu Doãn Thông cũng thấy đau đầu. Hắn tuy là Ngô Vương cao quý, trong tay lại chẳng có mấy đồng. Con cháu hoàng tộc phải đến đất phong mới có tiền. Hồi còn là hoàng tôn, mỗi năm hắn chỉ được thưởng một nghìn lượng bạc, không hơn một đồng. Đừng nói đến hắn, người trong cung tính ra ai cũng nghèo, người sau còn nghèo hơn người trước. Tiền quả là thứ tốt. Nó không chỉ giúp giải quyết việc cấp bách mà còn có nhiều công dụng lớn lao. Nghe nói về sau Chu Đệ đánh chiếm được Nam Kinh là nhờ nhiều năm vung tiền như nước, mua chuộc không ít võ quan và cung nhân. Giờ đây, địa vị của hắn trong lòng Chu Nguyên Chương ngày càng cao. Hắn không chỉ cần có người của riêng mình, mà còn cần tiền để gây dựng lực lượng ấy. Trên đời không có lòng trung thành tuyệt đối, chỉ có lợi ích tuyệt đối. Nhưng chuyện này quả thực phải tính toán lâu dài. Chu Nguyên Chương là người tinh mắt, tuyệt đối không thể khôn quá hóa dại. Vừa đi, Chu Doãn Thông vừa tính xem mình có thể nhận được bao nhiêu sự ủng hộ trong triều. Hai người cậu của hắn nắm giữ hai đại doanh Vũ Uy và Vũ Long trong kinh, tổng cộng ba vạn binh mã. Ông cậu Lam Ngọc tuy mang chức Đại tướng quân, thực ra trong kinh không nắm một binh một tốt nào, chỉ có vài trăm gia tướng. Dĩnh Quốc Công Phó Hữu Đức, Tống Quốc Công Phùng Thắng và những người khác cũng đều như vậy. Đủ thấy thủ đoạn của Chu Nguyên Chương lợi hại đến đâu. Những huynh đệ cũ theo ông năm xưa, ai nấy đều thiện chiến, chức cao quyền trọng, nhưng hễ không xuất chinh thì không có binh quyền, cũng chẳng nắm tiền bạc. Trong số người từng đi theo Chu Tiêu có không ít tướng lĩnh trung, cao cấp của Đại Minh. Ngoài võ tướng trong kinh, còn có nhiều tướng trấn giữ các nơi. Nhưng những người ấy đánh trận thì được, bảo họ làm việc khác e rằng lại hỏng chuyện. Còn văn thần? Nghĩ đến đám văn thần ấy, Chu Doãn Thông càng đau đầu. Mới vài năm trôi qua kể từ cuộc thanh trừng phe cánh Hồ Duy Dung. Hiện giờ, văn quan nào có thực quyền trong triều cũng không dám để mình vướng chút hiềm nghi kết bè mưu lợi. Nếu Chu Nguyên Chương thật sự chọn hắn làm người kế vị, họ chắc chắn sẽ tận trung. Nhưng ngày nào ngôi vị còn chưa thuộc về hắn, ngày ấy họ vẫn không dám chọn phe. Nghĩ tới nghĩ lui, Chu Doãn Thông bất giác bật cười. Hóa ra vị Ngô Vương như hắn vừa không có tiền, vừa không có người. Trong tay chỉ có chút ảnh hưởng chính trị Chu Tiêu để lại mà chưa thể dùng đến. Chẳng mấy chốc, hắn đã về tới Đông cung. Đi qua Phụng An Điện, phía sau có một sân nhỏ yên tĩnh, đó là nơi ở của hắn. Trước cổng sân, hai thị vệ đang chỉ huy một đám thái giám liên tục khuân đồ vào trong. Hai thị vệ ấy chính là hai anh em họ Liêu, những người từng có ý tốt nhắc nhở hắn trước linh cữu Chu Tiêu hôm nọ. "Tham kiến Ngô Vương điện hạ!" Thấy Chu Doãn Thông, hai anh em vội hành lễ. "Mau đứng lên!" Chu Doãn Thông mỉm cười đỡ họ dậy. Hai anh em tuy chỉ là thị vệ trong cung, phẩm cấp không cao, nhưng sau lưng họ là một chi của Sở Quốc Công, không thể xem nhẹ. "Chỗ này là gì vậy?" Chu Doãn Thông nhìn đống hộp quà chất cao như núi, hỏi. "Bẩm điện hạ, đây là lễ vật phiên vương các nơi dâng lên dịp Tết Đoan Ngọ. Bệ hạ đặc biệt sai chúng thần mang đến cho ngài!" Liêu Dung cung kính đáp. Tết Đoan Ngọ là ngày lễ truyền thống của người Hoa Hạ. Nhưng Thái tử Chu Tiêu vừa qua đời, nên năm nay trong cung chẳng ai đón Tết Đoan Ngọ. "Vất vả cho hai anh em rồi!" Chu Doãn Thông cười, tiện tay cầm lên một hộp quà. Đây là lễ vật của Thục Vương Chu Xuân, trên giấy niêm phong ghi: thịt hun khói bằng cành bách. Chu Nguyên Chương chuộng sự giản dị, các con ông cũng không dám dâng đồ quý giá, chỉ gửi ít thịt khô từ nơi xa xôi về. Những món quà này được ngựa trạm chuyển về qua các trạm dịch, chi phí vận chuyển còn gấp mấy lần giá trị lễ vật. Khoan đã. Chu Doãn Thông chợt nghĩ ra điều gì đó. Một con đường kiếm tiền, hơn nữa còn có thể giúp quốc gia tăng thu nhập. Trạm dịch! Nói với hai anh em họ Liêu thêm vài câu, Chu Doãn Thông một mình đi dạo trong vườn, đầu óc chỉ nghĩ đến ý tưởng vừa lóe lên. Trước kia đọc mấy cuốn tiểu thuyết xuyên không, hắn thấy chuyện nhân vật chính về thời cổ đại, bán diêm bán xà phòng rồi làm giàu thật đúng là bịa đặt. Những thứ ấy bây giờ đã có cả rồi. Diêm trong cung dùng chẳng khác mấy loại đời sau. Xà phòng thì đến nhà khá giả cũng dùng được; không có xà phòng, người ta tắm bằng gì? Còn rượu chưng cất nữa. Hiện giờ Đại Minh nghiêm cấm các nơi tự ý nấu rượu. Nhiều dân chúng còn chẳng đủ ăn, lấy lương thực đi nấu rượu thì phải có mấy cái đầu mới dám làm? Thủy tinh cũng đã có. Nhiều cửa sổ trong hoàng cung Đại Minh còn lắp kính lưu ly đủ màu. Vả lại, hắn đâu biết phát minh ra thứ gì. Trái lại, những trạm dịch này khiến Chu Doãn Thông nảy ra một ý. Chu Nguyên Chương coi trọng đời sống dân chúng các nơi, tấu chương hằng ngày đều được ngựa trạm chuyển về thật nhanh. Trạm dịch ở các nơi còn lo việc đi lại của quan viên, phần nào giống hệ thống bưu chính đời sau. Nhưng hệ thống bưu chính của Đại Minh không kiếm ra tiền! Nếu hắn cải tổ đôi chút, áp dụng cách vận hành bưu chính đời sau vào trạm dịch hiện nay, liệu có thể mở thêm một nguồn thu cho Đại Minh? Nếu làm được, vấn đề phiên vương vào kinh mừng thọ sẽ lập tức được giải quyết. Hơn nữa, địa vị của hắn trong lòng Chu Nguyên Chương cũng sẽ càng thêm vững chắc. Chu Doãn Thông càng nghĩ càng hưng phấn, quay đầu dặn dò: "Bản vương phải viết vài thứ. Không ai được quấy rầy!"