Chương 120: Nửa đêm trước cửa góa phụ vì sao liên tục truyền đến tiếng kêu thảm?

Bên trong xưởng in, khung bản mẫu mới đã được dựng xong. Ô đề mục “áp sắc đỏ” tươi rói kia tựa như miệng thú dữ ngoác rộng, chỉ chờ những con chữ sắc bén nhất lấp đầy. Chu Thông cầm trên tay bài viết vừa hoàn thành, vẻ mặt trịnh trọng bước tới trước mặt Trần Văn. Dù đã qua tay Tô Thời trau chuốt cho dễ hiểu hơn nhiều, nhưng hắn vẫn cảm thấy tiêu đề cần phải có sức nặng mới giữ được thể diện, cũng mới xứng với tờ báo mang danh nghĩa của Đề học đạo. “Thưa tiên sinh, học trò có nghĩ ra vài tiêu đề, xin người xem qua.” Chu Thông dâng lên một tờ giấy, phía trên viết nắn nót mấy tiêu đề dự kiến: 《Bàn về căn cứ pháp lý để thương gia bảo vệ quyền lợi》 《Phân tích ý nghĩa và áp dụng thực tế Hộ luật trong Đại Hạ Luật》 《Hịch gửi thương hộ chịu hại tại Giang Ninh》 Trần Văn nhận lấy tờ giấy, chỉ liếc qua một cái rồi thuận tay đặt sang một bên. Nét mặt hắn vẫn bình thản, nhưng sự phủ định không lời ấy lại khiến Chu Thông trong lòng thon thót lo âu. “Tiên sinh, là chưa đủ nghiêm cẩn sao? Hay là… chưa đủ sâu sắc?” Chu Thông cẩn thận hỏi. “Đều rất nghiêm cẩn, cũng rất sâu sắc.” Trần Văn thở dài một tiếng, “Có điều, chẳng ai thèm xem đâu.” “Không ai thèm xem?” Chu Thông ngẩn người, “Đây chính là bài viết cứu mạng mà! Đám thương hộ hiện giờ thiếu nhất là thứ này, sao lại không ai xem?” “Bởi vì quá nghiêm túc, cũng quá lạnh lẽo.” Trần Văn đứng dậy, đi đến trước ô đề mục đỏ chót bắt mắt kia, nhấc một cây bút lớn đẫm mực. “Chu Thông, con thử nghĩ xem. Một lão ông bán rau đang vội vã đi tranh giành chỗ đặt sạp. Lão đi ngang qua tường dán cáo thị, liếc thấy tiêu đề của con — 《Bàn về căn cứ pháp lý để thương gia bảo vệ quyền lợi》. Con thấy lão có dừng bước không?” Chu Thông suy nghĩ một lát, thành thật lắc đầu: “Không dừng. Tiêu đề này quá nặng mùi sách vở, nhìn vào đã thấy mệt mỏi.” “Thế thì đúng rồi.” Ngọn bút lớn trong tay Trần Văn hạ xuống, trên tờ giấy vụn liền rồng bay phượng múa hiện ra một hàng chữ lớn. 《Kinh hoàng! Ngụy công công lại có thể làm ra chuyện này với lão ông ngũ tuần…》 “Phụt——” Vương Đức Phát đang uống nước thì phun sạch ngụm trà ra ngoài, suýt chút nữa sặc chết. Hắn chỉ tay vào hàng chữ kia, cười đến trào cả nước mắt, mỡ trên mặt run lên bần bật. “Khụ khụ khụ! Tiên sinh! Người… người làm cái gì thế này…” Vương Đức Phát vừa lau miệng vừa cười khoái chí, “Cái này cũng quá… quá trớn rồi đấy ạ? Nhưng mà… hì hì, nói thật chứ, mùi vị này gắt thật! Nếu con đi đường mà thấy cái này, thế nào cũng phải xúm lại xem rốt cuộc Ngụy công công đã làm ra chuyện thất đức gì! Là đánh lão rồi, hay là…” Chu Thông cũng bật cười bất đắc dĩ, “Tiên sinh, chuyện này…” Hắn không ngờ vị tiên sinh thường ngày vẫn đứng đắn giảng giải bao tri thức mới lạ cho bọn họ, lúc này lại đột ngột tung ra một chiêu kỳ quái bực này. Thậm chí cảm giác chẳng hề ăn nhập với phong thái của tiên sinh. Trương Thừa Tông nhìn thấy thì tay run bần bật: “Tiên sinh! Chuyện này… Chúng ta là Trí Tri Thư Viện, là tờ báo chính thức do đích thân Đề học đạo đại nhân bảo chứng kia mà! Sao có thể viết loại… loại tiêu đề thế này? Nếu để Diệp đại nhân biết được, chẳng phải sẽ tức đến phát bệnh hay sao?” Tô Thời liếc nhìn tiêu đề một cái, liền ngượng ngùng không dám nhìn tiếp. Tiêu đề này của tiên sinh, chẳng lẽ là cố ý khiến người ta hiểu lầm, nghĩ lệch đi? Nàng cũng có chút không hiểu, nàng tuy có thể tiếp nhận sự vật mới, nhưng bước đi này quả thực quá lớn. “Tiên sinh, tuy chúng ta cần sự mộc mạc, nhưng tiêu đề này cũng quá khoa trương rồi? Hơn nữa hai chữ ‘kinh hoàng’ này dùng ở đây, có phải hơi… hơi giật gân câu khách không ạ?” Tô Thời lo lắng nói. Ngay cả Lý Hạo vốn thực tế nhất cũng nhíu chặt mày: “Tiên sinh, tiêu đề này tuy hút mắt, nhưng lại quá thiếu nghiêm cẩn. Ngụy công công đúng là có làm chuyện thất đức, nhưng đâu có thực sự đánh chết lão ông kia… ừm, tuy cũng suýt soát. Nhưng chúng ta làm nghề tính toán, coi trọng việc một là một, hai là hai…” Đến cả Lâm Chấn nãy giờ đứng canh ở cửa, ngày thường vốn luôn nghiêm mặt, lúc này cũng không nhịn được thò đầu nhìn vào tiêu đề kia, khóe miệng giật giật một hồi. “Tiên sinh,” Lâm Chấn không nhịn được lên tiếng, “Tiêu đề này… tiêu đề này nếu để đám lính quèn của tôi nhìn thấy, chắc là trừng lòi cả mắt ra mất. Có điều… nói thật lòng, nếu đổi lại là tôi, thấy mấy chữ này, tôi cũng muốn biết rốt cuộc Ngụy công công đã làm gì với lão già kia.” Trần Văn liếc nhìn Lâm Chấn, bật cười. “Thấy chưa? Đó chính là hiệu quả ta muốn.” Hắn chỉ tay ra màn đêm đen đặc ngoài cửa sổ, nói với các đệ tử. “Nho nhã? Nghiêm cẩn? Chu Thông, con nói cho ta hay, khi Ngụy công công tung tin đồn Cố Từ ôm tiền bỏ trốn, lão có giảng nho nhã không? Lão tìm người giả dạng dân tị nạn đến khóc lóc trước cửa phủ nha, lão có giảng nghiêm cẩn không?” “Lão không hề.” “Lão đang giết người diệt khẩu, đang dùng thủ đoạn đê hèn nhất để dồn chúng ta vào chỗ chết! Vậy mà các con vẫn còn nghĩ cách viết văn sao cho hoa mỹ? Làm sao để giữ thể diện của kẻ đọc sách?” “Nho nhã không cứu được mạng người. Chỉ có lưu lượng mới cứu được mạng người!” “Lưu lượng?” Mọi người đều ngây ra, từ ngữ này quá đỗi xa lạ, nhưng dường như lại ẩn chứa một ma lực nào đó. “Đúng, là lưu lượng.” Trần Văn giải thích, “Chính là ánh mắt của thiên hạ, là mức độ chú ý. Vào thời khắc tin đồn bay rợp trời này, ai có thể tóm được ánh mắt của bách tính trước, kẻ đó mới có cơ hội đem đạo lý giảng cho họ nghe.” “Nếu tiêu đề của con không thể khiến người ta dừng bước, thì bài văn của con có viết hay đến đâu cũng chỉ là một tờ giấy lộn! Bởi vì căn bản chẳng ai thèm xem!” Trần Văn chỉ vào hàng tiêu đề dài kia. “Tiêu đề này tuy có phần thô thiển, nhưng nó có một điểm mạnh lớn nhất. Nó khơi gợi hình ảnh, Nó khiến người ta tự tưởng tượng ra một vở kịch lớn. Chỉ cần người ta đọc, chỉ cần người ta đọc nội dung bên trong, dẫu cho đọc xong có chửi một câu, nhưng đạo lý của chúng ta, phương pháp bảo vệ quyền lợi của chúng ta, chẳng phải cũng đã chui vào đầu họ rồi sao?” “Cái này gọi là, trước tiên lừa người ta vào cửa, rồi mới đem đạo lý giảng ra!” Mớ lý luận này quả thực đã đập nát nhận thức bấy lâu của đám đệ tử. Họ chưa từng nghĩ rằng, đặt tiêu đề cho một bài văn lại có thể bất chấp quy củ đến mức này. Nhưng nghĩ kỹ lại, lại thấy vô cùng sâu sắc. Đặc biệt là Lâm Chấn, nghe xong liên tục gật đầu, cái này với câu “binh bất yếm trá, hư thực tương sinh” trong binh pháp quả là trăm sông đổ về một biển! “Nhưng thưa tiên sinh,” Chu Thông lo lắng nói, “Phía Diệp đại nhân phải ăn nói thế nào? Người là thủ lĩnh phái Thanh lưu, nếu thấy tiêu đề bực này treo dưới tên của người, sợ là sẽ đoạn tuyệt quan hệ với chúng ta mất. Hơn nữa tờ báo này còn phải đưa vào nha môn và thư viện, đám hủ nho nhìn thấy, chẳng phải sẽ chỉ trỏ chửi rủa chúng ta rách cả sống lưng sao?” “Yên tâm, ta tự có chừng mực. Vừa rồi chỉ là lấy một ví dụ cho các con thấy, ví dụ này đúng là có chút không thích hợp, tiêu đề kia quả thực hơi hạ lưu. Ta làm vậy là để các con cảm nhận được sức công phá của loại tiêu đề này. Chúng ta dĩ nhiên không thể viết loại quá hạ lưu như thế. Nhưng chúng ta cũng không thể viết văn vẻ dài dòng. Chúng ta phải viết loại tiêu đề dài có sức lôi cuốn. Ví dụ như tiêu đề vừa rồi, chúng ta có thể đổi thành: 《Thảm thương! Lão ông ngũ tuần bảo vệ sạp hàng bị ẩu đả, giữa thanh thiên bạch nhật còn có vương pháp hay chăng?》” Trần Văn vừa nói vừa cầm bút, vạch một đường thẳng trên mặt báo, chia cả trang giấy làm hai nửa. “Nửa này là trang chính. Đăng những bài viết đoan chính như 《Hịch gửi phụ lão Giang Ninh》, tiêu đề phải trang trọng, đàng hoàng, để cho kẻ sĩ và quan viên xem, giữ thể diện cho Diệp đại nhân. Chữ ở đây phải viết chữ chân phương, bố cục phải thoáng đãng, mang phong thái của bậc đại gia.” “Nửa này là trang phụ, cũng là ấn bản đặc biệt thời chiến. Chuyên đăng những nội dung dân sinh như 《Bảng giá mỗi ngày》, 《Chuyện đòi quyền lợi》.” Trần Văn chỉ vào vị trí trang phụ. “Ở đây, chúng ta có thể thỏa sức vẫy vùng. Tiêu đề càng giật gân càng tốt, càng thu hút người ta càng hay. Nếu Diệp đại nhân có hỏi tới, cứ bảo là để chiều theo thị hiếu của kẻ thứ dân nơi phố chợ, là kế sách quyền biến bất đắc dĩ mà thôi. Chúng ta đây là đang giáo hóa vạn dân, chẳng qua thủ đoạn linh hoạt hơn một chút.” “Thời thế phi thường thì phải dùng biện pháp phi thường. Ta nghĩ Diệp đại nhân vì bách tính Giang Ninh này, cũng sẽ mắt nhắm mắt mở cho qua thôi.” “Cho nên, bây giờ chúng ta phải đổi toàn bộ những bài 《Bàn về…》 thành loại tiêu đề dài mang cảm xúc, mang câu chuyện, mang tính giật gân này!” “Ta muốn ngày mai khắp phủ Giang Ninh, mỗi một ngóc ngách đều vang lên những âm thanh khiến tim người ta phải đập thình thịch này!” Nhìn ánh mắt kiên định của tiên sinh, đám đệ tử cuối cùng cũng dao động. Chu Thông thở dài một tiếng, làm ra bộ dạng bất chấp tất cả: “Vì cứu người, học trò sửa. Coi như học trò đi làm người kể chuyện ở quán trà vậy.” “Đệ cũng sửa!” Lý Hạo cắn răng nói, “Chẳng phải là kể chuyện thôi sao? Đệ cũng viết được! 《Điên rồi chăng! Giá gạo một đêm vọt lên ba phần, kẻ nào đang hút cạn mồ hôi nước mắt của bách tính Giang Ninh?》 thế này được không ạ?” “Tốt! Có ngộ tính!” Trần Văn cười lớn. Tô Thời cũng đỏ mặt, sửa lại tiêu đề của mình: “《Cảm động thấu trời! Trương tướng công chân trần khai hoang, vạn dân rơi lệ cùng đắp trường thành Ninh Dương!》” “Không tệ.” Trần Văn khích lệ. Vương Đức Phát lại càng hưng phấn vỗ đùi bôm bốp: “Con cũng nghĩ ra một tiêu đề tuyệt diệu, xem ai trong các huynh đệ muốn dùng nào? 《Đêm khuya trước cửa quả phụ vì sao liên tục truyền ra tiếng thét thảm thiết? Hóa ra Ngụy công công…》” Trần Văn cười mắng, “Cái đó bậy bạ quá, không được đăng báo! Để dành tự mình ra quán trà mà kể! Ta vừa nói rồi, chúng ta tuy bình dân nhưng không được hạ lưu!” Nhìn thấy mọi người tuy đã đồng ý nhưng vẫn có phần rụt rè chưa dám bung hết sức, nhất là Chu Thông, tay sửa tiêu đề vẫn còn run run, rõ ràng vẫn đang lo lắng cho thanh danh của bản thân. Trần Văn khẽ chuyển ý nghĩ, bèn bồi thêm một câu. “Ta biết các con vẫn còn lo lắng điều gì. Sợ sau khi ký tên thì sau này không ngẩng đầu lên nổi trước sĩ lâm, đúng không?” Chu Thông không nói gì, chỉ gượng gạo gật đầu. “Mọi người không cần phải lo. Ta vốn dĩ cũng không định để các con dùng tên thật. Chúng ta sẽ dùng bút danh.” Trần Văn nhấc bút, ở phần cuối bài viết của Chu Thông viết xuống bốn chữ —— “Thiết Diện Phán Quan”. “Bắt đầu từ hôm nay, những bài viết trên số đặc san này tuyệt đối không ký tên thật. Chu Thông, con có thể lấy tên là Thiết Diện Phán Quan.” "Lý Hạo, ngươi có thể lấy tên là Thần Toán Tử. Tô Thời, ngươi có thể gọi là Thính Vũ Khách. Hoặc các ngươi tự nghĩ một bút danh khác." "Bài văn là do 'họ' viết, liên quan gì đến tài tử Trí Tri Thư Viện các ngươi?" Trần Văn nháy mắt, "Nếu sau này có ai cầm tờ báo này đến chất vấn, các ngươi cứ giả ngây giả ngô, bảo rằng đây là bài viết ngoài phố gửi đến, thư viện chỉ thay mặt khắc in chứ chẳng biết tác giả là ai." "Ối chao! Cách này hay! Cách này tuyệt thật!" Vương Đức Phát vừa nghe xong, hai mắt sáng rực lên, vỗ mạnh vào đùi một cái, thịt trên mặt cười đến nở hoa. "Chiêu này của tiên sinh gọi là kim thiền thoát xác! Đến lúc lũ hủ nho kia có tới mắng chửi, chúng ta cứ dang hai tay ra, mặt mày vô tội mà bảo: đó là Thiết Diện Phán Quan viết, can hệ gì đến Chu Thông ta? Đó là Thần Toán Tử tính toán, dính dáng gì đến Lý Hạo ta? Hắc hắc, cái tội này trút đi, thật sạch sẽ biết bao! Ta cũng muốn lấy một bút danh. Ta sẽ gọi là... Văn Hương Thức Nữ!" "Ý gì thế?" Lý Hạo nhất thời chưa hiểu ra. "Hạo tử, ngươi gẩy bàn tính đến ngu ngơ rồi phải không? Chỉ có tính toán là nhanh. Thế này mà cũng không hiểu, cứ theo mặt chữ thôi, chính là chỉ cần ngửi thấy mùi son phấn túi hương của mỹ nhân nào, liền biết ngay mỹ nhân đó là ai. Hắc hắc." "Đúng là không hổ danh ngươi." Lý Hạo bật cười nói. "Ta chỉ lấy một cái bút danh thôi đấy, đừng có hiểu lầm, ta là người đọc sách đàng hoàng đứng đắn. Tú tài danh chính ngôn thuận hẳn hoi đấy! Tên Văn Hương Thức Nữ kia liên quan gì đến Vương Đức Phát ta!" Vương Đức Phát tự nói tự cười, khiến mọi người xung quanh cũng ôm bụng cười theo. Bên kia, hàng chân mày vốn luôn khóa chặt của Chu Thông rốt cuộc cũng giãn ra, thở phào một hơi dài: "Nếu đã như thế, vậy học trò... sẽ buông tay viết lớn!" Có lớp vỏ bọc này che chở, mối lo ngại cuối cùng của đám đệ tử cũng tan biến. Bên trong xưởng in, ngòi bút sửa tiêu đề càng thêm sắc bén, thậm chí còn bắt đầu tranh đua xem tiêu đề của ai bắt mắt hơn, bút danh của ai vang dội hơn. Mấy người thợ già vừa khắc chữ vừa lẩm bẩm: "Trần tiên sinh này thật thần kỳ, đọc mấy cái tiêu đề này mà trong lòng ta cứ ngứa ngáy, chỉ mong khắc cho xong ngay để xem bên dưới viết cái gì." Một vị Trương sư phụ tay đầy vết chai vừa khắc vừa cười, "Ngươi nhìn cái này xem, mới nhìn bốn chữ này thôi mà sau lưng ta đã lạnh toát, nhất định phải xem rốt cuộc là kẻ nào thất đức đến vậy!" "Chứ còn gì nữa!" Một gã học việc trẻ tuổi cũng phụ họa, "Trước kia ta in mấy bộ Tứ Thư Ngũ Kinh, làm một lát là buồn ngủ díp mắt. Hôm nay làm cái này, càng làm lại càng tỉnh táo! Tờ báo này mà in ra, chắc chắn ai nấy đều tranh nhau xem!" Lâm Chấn đứng ở cửa, nhìn đám thư sinh đang bận rộn mà đầy phấn khởi này. Hắn chợt nhận ra, đám thư sinh trông có vẻ trói gà không chặt này, ngòi bút cầm trong tay bọn họ, có lúc còn sắc bén hơn cả lưỡi đao trong tay hắn.