Chương 2: Đến nơi

Men theo bờ đê chừng hai mươi phút, trước mắt quả nhiên hiện ra một cây đa khổng lồ, tán cây xòe rộng như chiếc ô khổng lồ, những chùm rễ khí sinh rủ xuống khẽ đung đưa trong gió đêm. Lưu Tương dừng bước, giả tiếng mèo kêu ba tiếng: meo, meo, meo. Sau vài giây im ắng, một gã đàn ông ngoài ba mươi bước ra từ sau thân cây, mặc áo khoác jacket, tay kẹp một điếu thuốc. Gã đánh giá Lưu Tương từ đầu đến chân rồi hỏi bằng tiếng Quảng Đông: "Đến từ Tân Giới à?" Ám hiệu đã khớp. Người đón họ Mã, ai nấy đều gọi gã là Mã Tử. Mã Tử dẫn Lưu Tương cùng sáu người lục tục tới sau lên một chiếc xe bánh mì cũ nát — có hai người sau khi lên bờ bị lạc, không theo kịp đoàn. Chiếc xe xóc nảy trên con đường mòn tối om hơn nửa tiếng rồi rẽ vào những con phố của Nguyên Lãng. Lưu Tương nhìn qua cửa kính ra ngoài, hai ba giờ sáng mà Nguyên Lãng không hề vắng vẻ, quán trà vẫn sáng đèn, đèn neon nhấp nháy ánh xanh ánh đỏ, dưới lòng đường có vài tờ báo bay lật phần phật trong gió. Nơi này hoàn toàn là một thế giới khác biệt so với vùng nông thôn đại lục. Chiếc xe dừng lại dưới chân một khu chung cư cũ. Mã Tử xuống xe gọi điện thoại, lúc quay lại liền nói với Lưu Tương: "Số chú mày may đấy, ông chủ Lưu chịu nhận mày rồi. Mấy người kia cứ đợi sáng mai hẵng tính." Lưu Phú Quý ở tầng bốn. Cầu thang tối tăm chật chội, bóng đèn tỏa ra thứ ánh sáng vàng vọt, trên tường dán đầy quảng cáo cho thuê nhà với áp phích phim ảnh. Leo hết cầu thang, Lưu Tương đứng trước cánh cửa sắt, hít sâu một hơi rồi gõ ba tiếng. Cửa mở. Lưu Phú Quý trạc năm mươi, vóc người tầm thước, mặc chiếc áo ba lỗ màu xám, mái tóc hoa râm nhưng được chải chuốt gọn gàng. Gương mặt lộ rõ nét khôn ngoan của người lăn lộn thương trường nhiều năm, nhưng ánh mắt không hề dữ dằn mà có phần hòa nhã. Ông liếc nhìn Lưu Tương, ánh mắt lướt từ khuôn mặt gầy gò xuống đôi giày vải bết đầy bùn đất, im lặng chừng hai giây rồi nghiêng người tránh đường: "Vào đi." Trong nhà không lớn, hai phòng ngủ một phòng khách, dọn dẹp tương đối sạch sẽ. Phòng khách kê một chiếc bàn tròn gấp và mấy cái ghế nhựa, góc tường chất vài thùng carton lớn, lờ mờ thấy bên trong là từng cọc áo thun. Lưu Phú Quý bảo Lưu Tương ngồi xuống ghế, xoay người vào bếp bưng ra một bát cháo nóng và hai cái quẩy. Lúc đỡ lấy bát cháo, tay Lưu Tương vẫn còn run rẩy — không phải vì căng thẳng, mà do ngâm nước quá lâu, người ngợm chưa kịp ấm lại. "Ăn trước đi, ăn xong rồi nói," Lưu Phú Quý bảo. Lưu Tương cúi đầu húp cháo, cháo trắng nóng hổi trôi từ cổ họng làm ấm cả dạ dày, cơ thể đông cứng rốt cuộc cũng lấy lại chút cảm giác. Hắn ăn rất chậm, không phải vì không đói, mà sợ ăn nhanh quá sẽ bị nghẹn. Húp cạn bát cháo, hắn đặt bát lên bàn rồi ngẩng nhìn Lưu Phú Quý. "Chú, bố cháu bảo gửi lời cảm ơn chú ạ," Lưu Tương nói bằng tiếng Quảng Đông mang theo chút âm hưởng Triều Châu. Thân xác này vốn dĩ đã biết tiếng Quảng, hắn thừa hưởng điều đó nên nói năng chẳng tốn chút sức lực nào. Lưu Phú Quý xua tay: "Người nhà cả, nói mấy câu đó làm gì. Bố mày lớn lên từ nhỏ với tao, ổng không sang Hồng Kông được thì mày sang cũng thế." Ông châm một điếu thuốc, rít một hơi, làn khói từ từ tan ra dưới ánh đèn vàng vọt. "Năm nay bao nhiêu tuổi rồi?" "Mười sáu ạ." Lưu Phú Quý gật đầu, không hỏi thêm gì nữa. Lát sau chuông cửa vang lên, là Mã Tử. Mã Tử bước vào với vẻ mặt tươi cười hớn hở, giọng điệu nói chuyện với Lưu Phú Quý rõ ràng khách sáo hơn hẳn lúc nói với người khác. "Anh Phú, người giao tận tay anh rồi nhé, dọc đường không xảy ra sự cố gì, coi như êm xuôi." Lưu Phú Quý móc từ túi áo ra một chiếc phong bì giấy xi măng, rút ra một xấp tiền Hồng Kông, đếm hai mươi tờ mệnh giá một trăm đô đưa cho Mã Tử. Mã Tử cầm lấy, lấy ngón tay vê vê, xác nhận không thiếu đồng nào liền cười hì hì nhét tọt vào túi. "Hai nghìn đô Hồng Kông, không thiếu một xu. Anh Phú đúng là người sảng khoái." Sắc mặt Lưu Phú Quý không đổi: "Lần sau có mối ngon lại tìm tao." Mã Tử cảm ơn rồi xoay người rời đi. Sau khi cửa đóng lại, Lưu Phú Quý ngồi xuống ghế, đếm lại xấp tiền Hồng Kông kia một lượt rồi cất vào phong bì. Lưu Tương đứng bên cạnh nhìn, trong bụng thầm tính toán một món nợ — hai nghìn đô Hồng Kông, con số này ở Hồng Kông năm 1980 có ý nghĩa thế nào? Kiếp trước hắn từng tìm hiểu, vào năm 1980 ở Hồng Kông, tiền lương mỗi tháng của một công nhân bình thường rơi vào tầm một nghìn đến một nghìn năm trăm đô. Thợ phụ công trường ngày kiếm ba mươi đến bốn mươi đô, bồi bàn nhà hàng tháng kiếm bảy tám trăm đô, nữ công nhân may mặc một tháng kiếm được chín trăm đến một nghìn hai. Hai nghìn đô Hồng Kông suýt soát bằng hai tháng lương của một công nhân lao động chân tay, bằng một tháng rưỡi thu nhập của nhân viên văn phòng. Lưu Phú Quý mắt không thèm chớp lấy một cái đã đưa cho đầu nậu hai nghìn đô, chứng tỏ ông sống ở Hồng Kông quả thực không tệ — ít nhất thu nhập hàng tháng vượt xa con số này. Lưu Tương nhớ lại lúc còn ở đại lục, bố của thân xác này là Lưu Hải đi làm cho công xã cả ngày, tính ra công điểm chưa nổi tám hào nhân dân tệ. Theo tỷ giá chợ đen lúc bấy giờ, một đô Hồng Kông đổi được hai đến ba hào tệ, hai nghìn đô Hồng Kông chính là bốn năm trăm tệ — Lưu Hải phải nhịn ăn nhịn mặc cày cuốc mấy năm trời mới gom nổi số tiền đó. Đó chính là khoảng cách, khoảng cách rành rành ra đấy, mà đây mới chỉ tính theo tỷ giá chợ đen, thực tế chênh lệch còn khủng khiếp hơn nhiều. Thấy Lưu Tương cứ nhìn chằm chằm phong bì, Lưu Phú Quý tưởng hắn tò mò nên thuận miệng giải thích: "Tuyến đường này giá chung là thế, bớt một đồng người ta cũng không chở đâu. Mày tưởng làm đầu nậu dễ ăn chắc? Mua xuồng máy, lo lót quan hệ, gánh rủi ro, cái nào mà không cần tiền? Tiền chúng nó kiếm cũng là liếm máu trên đầu lưỡi dao, lỡ bị cảnh sát biển tóm thì đi tù ba năm về là mất trắng." Lưu Tương gật đầu, không tiếp lời. Lưu Phú Quý lại rít một hơi thuốc, ngắm nghía Lưu Tương: "Mày cứ ở tạm chỗ tao, mai tao dắt đi làm chứng minh thư. Nhớ kỹ, ai hỏi cũng phải bảo từ đại lục sang nương nhờ họ hàng, là nhập cảnh hợp pháp, cấm có hé răng chuyện vượt biên. Giờ chính sách đổi rồi, chính quyền Hồng Kông bày ra cái 'chính sách chạm căn cứ' gì đấy, bảo chỉ cần mày vào được nội thành, đi đăng ký là lấy được chứng minh thư. Mày số đỏ, bắt kịp chuyến tàu vét này đấy." "Chính sách chạm căn cứ" thì Lưu Tương biết, năm 1979 chính quyền Hồng Kông tuyên bố, người nhập cảnh trái phép từ đại lục chỉ cần vào được khu nội thành và liên lạc được với người thân bạn bè ở Hồng Kông là có thể đăng ký nhận chứng minh thư, không bị trục xuất. Chính sách này áp dụng từ năm 1979 đến tháng mười năm 1980, kéo dài gần hai năm, thu hút một lượng khổng lồ người vượt biên đổ xô sang Hồng Kông. Nhưng điều Lưu Tương không ngờ là — thời điểm hắn xuyên không về đây chỉ còn cách ngày chính sách này chấm dứt chưa đầy một tuần lễ. Lưu Phú Quý đương nhiên cũng chẳng hay biết. Ông chỉ biết trước mắt vẫn còn làm được, phải tranh thủ từng ngày. "Ngủ sớm đi, mai phải ra ngoài từ sớm," Lưu Phú Quý chỉ tay về phía chiếc giường gấp kê sát tường, bên trên trải một tấm chăn mỏng, đó chính là chỗ ngủ đêm nay của Lưu Tương. Lưu Tương nằm xuống, toàn thân rã rời như muốn vỡ vụn, nhưng đầu óc lại tỉnh táo lạ thường. Trên trần nhà treo một chiếc đèn chùm kiểu cũ không bật, chao đèn bám đầy bụi bặm. Xa xa ngoài cửa sổ vọng lại tiếng gầm gừ của động cơ xe buýt chạy đêm, thỉnh thoảng có vài tiếng chó sủa. Thành phố này vào lúc ba bốn giờ sáng vẫn chưa chìm vào giấc ngủ hoàn toàn, hệt như một cỗ máy khổng lồ đang chạy ở vòng tua thấp, phát ra những tiếng rù rì trầm đục. Hắn nhớ lại câu nói của Trần Mặt Rỗ trên thuyền: "Đến Hồng Kông rồi, mày không còn là nông dân nữa." Câu nói ấy đối với một thiếu niên nông thôn đại lục năm 1980 mang ý nghĩa bước ngoặt thân phận, nhảy vọt giai tầng, thay đổi số mệnh. Còn đối với Lưu Tương, nó mang nhiều ý nghĩa hơn thế — hắn biết mười năm tới sẽ xảy ra những chuyện gì: cải cách mở cửa, đàm phán Trung - Anh, thị trường chứng khoán Hồng Kông bùng nổ, bất động sản cất cánh, thị trường đại lục mở cửa toàn diện. Mang theo kho tàng kiến thức ấy xuyên không trở về, nếu không thể làm nên trò trống gì ở Hương Giang thì đúng là phụ cả chuyến đi này. Nhưng hắn không vội nghĩ đến những thứ xa xôi đó. Trước mắt việc quan trọng nhất chỉ có một: lấy được chứng minh thư, đứng vững gót chân. Hắn trở mình, chiếc giường gấp phát ra tiếng cọt kẹt. Từ phòng bên vọng sang tiếng ngáy đứt quãng của Lưu Phú Quý. Lưu Tương nhắm mắt lại, thầm rà soát lại kế hoạch ngày mai trong đầu một lượt, rồi ép mình chìm vào giấc ngủ.